فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

تعیین رژیم­های­ رطوبتی و گرمایی خاک از مسایل مهم در اقلیم شناسی کشاورزی و مدیریت خاک است. در این تحقیق با توجه به محدودیت‌های میدانی-زمانی تعیین اقلیم خاک، مدل‌سازی آن با کاربرد مدل نیوهال برای خاک‌های استان آذربایجان‌شرقی  به­عنوان مطالعه موردی با کاربرد اطلاعات میانگین ماهانه دما و بارش 52 ایستگاه هواشناسی برای دوره 30 ساله 1400-1370 انجام شد. پهنه‌بندی اقلیم خاک‌های محدوده مورد مطالعه با استفاده از روش تیسن انجام گرفت. روندیابی متغیرهای اقلیمی ورودی مدل با استفاده از آزمون من-کندال مؤید افزایش معنی­دار میانگین سالانه دما (18/3Z= +) و کاهش غیرمعنی­دار میانگین سالانه بارش (56/0Z= -) بود. براساس مدل‌سازی اقلیم خاک نواحی مختلف، خاک‌‌های استان به‌ترتیب وسعت، دارای رژیم‌های رطوبتی Aridic  و Xeric و نیز رژیم‌های گرمایی Mesic، Thermic و Frigid می‌باشند. بررسی نقشه‌های تهیه شده نشان داد که نواحی شمال‌غرب و غرب استان دارای شرایط اقلیمی خاک خشک‌تر و گرم‌تر نسبت به سایر نواحی می‌باشند. وسیع‌ترین پهنه اقلیمی خاک استان متعلق به رده Weak Aridic-Mesic بوده و کوچکترین پهنه مربوط به رده Dry Xeric-Frigid می‌باشد. بررسی تغییر وسعت پهنه‌های اقلیمی خاک و تبدیل کلاس‌های مختلف به هم در طول زمان بیان‌گر در تغییراتی اقلیم خاک می‌باشد. به‌طور کلی یافته‌های این تحقیق با تسهیل تعیین اقلیم خاک در راستای کمک به طبقه‌بندی خاک‌ها، بررسی تناسب اراضی، تنظیم تقویم زراعی، تعیین الگوی کشت و سازگاری با تغییر اقلیم مفید خواهد بود.