تعیین سرعت مراحل فنولوژیک گلرنگ در کبوترآباد اصفهان
نویسندگان
1 بخش تحقیقات علوم زراعی- باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان اصفهان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، اصفهان- ایران
2 استادیار آب و هواشناسی، دانشکده علوم، دانشگاه زابل
doi
10.22125/agmj.2024.410169.1156چکیده
پیشبینی طول مراحل نمو گونههای زراعی به کمک عوامل محیطی برای تسهیل در عملیات زراعی دارای اهمیت فراوانی میباشد. در شرایطی که آبیاری، تغذیه و سایر عوامل تولید تحت کنترل باشد این شرایط اقلیمی منطقه است که میتواند تعیین کننده طول مراحل نمو باشد. دما و طول روز بیشترین اثر را روی سرعت نمو گیاه دارا هستند. به منظور تعیین معادلات سرعت مراحل نمو یک رقم گلرنگ بنام زنده رود از عناصر اقلیمی دما، طول روز و ترکیب آنها استفاده شد. برای ایجاد تنوع لازم در دماها و طولروزها، رقم مورد نظر درتاریخها و سالهای مختلف در ایستگاه تحقیقات کشاورزی کبوترآباد اصفهان کشت گردید. برای تعیین بهترین معادله بین سرعت نمو و این متغیرها از رگرسیون مرحلهای استفاده شد. با پیشرفت فصل و گرمتر شدن هوا در تاریخهای کاشت دیرتر سرعت مراحل مختلف نمو افزایش و در نتیجه طول این مراحل کاهش یافت. انحراف استاندارد از معادله برای مراحل کاشت تا سبز شدن، سبز شدن تا طبقدهی، سبز شدن تا گلدهی و سبز شدن تا رسیدگی به ترتیب 2/1، 7/1، 6/3 و 5/4 روز بود که نشان دهنده کفایت معادلات است. ضرایب تبیین برای مراحل کاشت تا سبز شدن، سبز شدن تا طبق دهی، گلدهی و رسیدگی به ترتیب 69/75، 88/77، 37/99، 55/99 بود. با توجه به ماهیت مختلف مراحل نمو و تأثیر پذیری هریک از این مراحل از دما و طول روز مشخص گردید که سهم آنها در تعیین طول مراحل نمو متغیر میباشد.