برآورد نیاز سرمایی لازم برای باز شدن جوانه چهار رقم پسته دراستان کرمان
نویسندگان
1 استاد گروه علوم و مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران
2 استاد گروه علوم و مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران
3 استادیار پژوهشکده اقلیم شناسی مشهد، مشهد، ایران
4 دانشجوی دکتری هواشناسی کشاورزی، گروه علوم و مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران
doi
10.22125/agmj.2023.391822.1148چکیده
تأمین نیاز سرمایی بعنوان مهمترین عامل در خاتمه رکود زمستانه و آغاز باز شدن جوانهها در درختان پسته نقش مهمی در ارزیابی ریسک پدیدهای زیانبار و مدیریت زمان عملیات در باغها دارد. در این پژوهش، مراحل فنولوژی چهار رقم پسته شامل اکبری، کله قوچی، احمدآقایی و فندقی در سالهای زراعی 1397 تا 1400 در شهرستانهای کرمان، انار، زرند، رفسنجان، سیرجان و شهربابک دراستان کرمان ثبت گردید و نیاز سرمایی به سه روش محاسبه شد. با توجه به محاسبات، رقم احمدآقایی با تاًمین 59 واحد سرمایی به روش دینامیکی، میزان 945 ساعت به روش یوتا و 803 ساعت به روش ساعات سرمایی، رقم اکبری با تاًمین 55 واحد سرمایی به روش دینامیکی، میزان 786 ساعت به روش یوتا و 838 ساعت به روش ساعات سرمایی، رقم فندقی با 58 واحد سرمایی به روش دینامیکی، میزان 890 ساعت به روش یوتا و 942 ساعت به روش ساعات سرمایی و رقم کله قوچی با 58 واحد سرمایی به روش دینامیکی، میزان 889 ساعت به روش یوتا و940 ساعت به روش ساعات سرمایی وارد مرحله باز شدن جوانه میشوند. نتایج نشان داد در مرحله باز شدن جوانه، پیشبینی زمانی مدل دینامیکی نسبت به دو مدل دیگر همبستگی بیشتری (R=0.2) با رخداد مشاهداتی و تغییرپذیری کمتری دارد و میتواند بعنوان گزینه ارجح پیشنهاد گردد. آغاز این مرحله فنولوژیکی با توجه به رقم، خصوصیات اقلیمی و توپوگرافی هر منطقه، متفاوت میباشد.