بررسی تأثیر سرمایه فرهنگی بر احساس امنیت ساکنان حاشیه شهرهای بجنورد، شیروان و اسفراین

نویسندگان

1 استادیار جامعه شناسی واحد بابل، دانشگاه آزاد اسلامی بابل، ایران

2 دانشجوی دکترای جامعه شناسی فرهنگی واحد بابل، دانشگاه آزاد اسلامی بابل، ایران

3 دانشیار جامعه شناسی، واحد بابل، دانشگاه آزاد اسلامی بابل، ایران

doi
10.22034/fakh.2021.289774.1472
چکیده

احساس امنیت، یکی از ابعاد اساسی مفهوم امنیت در معنای کلی آن است. درواقع زمانی که فرد احساس کند در جامعه و تعاملات اجتماعی خطری جان، مال یا سلامتی وی را مورد تهدید و تعرض قرار نمی­دهد، می­توان گفت فرد دارای احساس امنیت است. احساس امنیت یکی از نیازهای مبرم بشر است؛ بنابراین هدف از انجام پژوهش حاضر بررسی نقش سرمایه ‌فرهنگی و ابعاد آن بر احساس ‌امنیت در بین ساکنان حاشیه‌نشین شهرهای بجنورد، شیروان و اسفراین است. روش انجام پژوهش حاضر پیمایشی است که برای نیل به اهداف پژوهش، با استفاده از فرمول­کوکران412 نفر از ساکنان شهرهای مذکور به روش تلفیقی خوشه­ای چند­مرحله­ای و تصادفی ساده، به­عنوان نمونه آماری انتخاب شدند. ابزار پژوهش، پرسشنامه استاندارد سرمایه­ فرهنگی بوردیو و محقق­ساخته احساس امنیت بود که روایی آن از طریق اعتبار محتوایی و صوری و پایایی آن نیز از طریق محاسبه آلفای کرونباخ تعیین شد؛ درنهایت تجزیه­و­تحلیل یافته­ها با استفاده از نرم­افزار spss انجام پذیرفت. با توجه به میانگین به­­دست­آمده (29/2)، احساس ­امنیت در بین پاسخگویان در حد پایینی قرار داشت. نتایج حاصل از آزمون پیرسون حاکی از وجود رابطه معنادار بین سرمایه ‌فرهنگی تجسم‌یافته با امنیت جانی، مالی و شغلی بود. همچنین آمارهای استنباطی مبین رابطه معنادار بین متغیر سرمایه ‌فرهنگی عینیت‌یافته و بُعد امنیت ­مالی و شغلی بود؛ اما براساس یافته‌های پژوهش، رابطه‌ای بین سرمایه ‌فرهنگی عینیت‌یافته با امنیت­ جانی و عاطفی وجود ندارد. علاوه ‌بر این، نتایج نشان­ داد سرمایه ‌فرهنگی نهادینه‌شده اثری بر میزان احساس امنیت شهروندان ندارد؛ درنتیجه تحولات اخیر در مسیر اهمیت‌یافتن ‌فرهنگ و فرهنگی­شدن؛ سرمایه و دانش فرهنگی می‌تواند حیاتی‌ترین بخش زندگی که همان احساس ‌امنیت است را تحت‌الشعاع قرار دهد.