نشانه شناختی ارتباطات کلامی برنامه تلویزیونی خوشا شیراز

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری جامعهشناسی ـ بررسی مسائل اجتماعیِ ایران، گروه جامعهشناسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد جهرم، جهرم، ایران. (نویسندۀ مسئول)

2 دکتری جامعهشناسی، استادیار گروه جامعه شناسی، ، دانشگاه آزاد اسلامی واحد جهرم، جهرم ، ایران.

doi
10.22034/rcc.2022.253923
چکیده

هدف از پژوهش حاضر تحلیل نشانه‌شناختی ارتباطات کلامی برنامۀ تلویزیونی «خوشا شیراز» بوده است. با استفاده از روش کیفی (اسنادی و تحلیل فیلم) و جمع‌آوری اطلاعات مورد نیاز با استفاده از الگوی نشانه‌شناسی دو سوسور مبنی بر رابطه بین دال و مدلول و برداشت ذهنی از مفاهیم در ارتباطات کلامی انجام شده است. یافته‌های پژوهش برداشت ذهنی و رابطه دال و مدلول در ارتباطات کلامی برنامه تلویزیونی خوشا شیراز را نشان می‌دهد. بر این اساس در ارتباطات کلامی مجری با مهمانان برنامه، بیشتر به مؤلفه‌های 1- هویت (دانش تاریخی، تعلق خاطر تاریخی، علاقه به سرزمین، آشنایی و تعلق خاطر با نمادها و اسطوره‌های ملی، اجتماعی)، 2- نظم اجتماعی (قانون‌مندی یا قانون‌گرایی، تعهد به هنجارهای مشترک)، 3- وحدت و انسجام (تقریب یا همگرایی بین مذاهب، ارزش‌های مشترک (روحیه تعاون، تحمل و مدارا)، 4- خرده‌فرهنگ‌ها (به رسمیت شناختن تمایزهای فرهنگی، زبانی، قومی و مذهبی)، 5- روابط بین قومی (روابط اجتماعی؛ دوستی یا معاشرت یا خویشاوندی)، 6- بهداشت جسمی و روانی (مهارت‌های زندگی، ورزش)، 7- کالاها و خدمات فرهنگی (رسانه غیر مکتوب «تلویزیون و تلفن همراه»)، هنر (موسیقی، فیلم، نمایش و تئاتر) 8- میراث فرهنگی و گردشگری (طبیعی، زیارتی، باستانی، علمی و فرهنگی)، 9- نیروی انسانی (رسانه غیر مکتوب و هنر)، 10- خانواده (تربیتی و آموزشی (اهتمام به تحصیل و فراگیری علوم و فنون و جامعه‌پذیری))، 11- عاطفی (نقش مادری، و نقش همسری مرد و زن برای یکدیگر، و تعلق خاطر و نقش حمایتی اعضای خانواده از یکدیگر)، توجه شده است. لذا پرداختن مجریان برنامه‌های تلوزیونی به مؤلفه‌های فوق پیشنهاد و توصیه می‌شود.