استفاده از مدل‌های هوش مصنوعی برای پیش‌بینی دمای روزانه هوا در شهر رشت

نویسندگان

1 کارشناس برق – الکترونیک، سرپرست سد و نیروگاه سد سفیدرود، شرکت سهامی آب منطقه‌ای گیلان

2 کارشناس ارشد کامپیوتر – نرم افزار دانشگاه گیلان و کارشناس فناوری اطلاعات، شرکت سهامی آب منطقه‌ای گیلان

3 دانشجوی دکترا، گروه مهندسی آب، دانشگاه تبریز و کارشناس کنترل و پایداری، شرکت سهامی آب منطقه‌ای گیلان

4 دانشجوی دکترا، مهندسی عمران-مدیریت منابع آب ، دانشگاه آزاد علوم و تحقیقات تهران و کارشناس کنترل و پایداری، شرکت سهامی آب منطقه‌ای گیلان

doi
10.22125/agmj.2024.387837.1145
چکیده

برآورد دمای هوا اهمیت زیادی در علوم کشاورزی و محیط زیست دارد. در تحقیق حاضر برای پیش‌بینی مقادیر کمینه، بیشینه و متوسط دمای هوای ایستگاه شهر رشت ازچند مدل هوش مصنوعی استفاده شد. با وجود تفاوت اندک در دقت مدل‌های مذکور در پیش‌بینی عوامل دمایی، سیستم استنتاج عصبی- فازی تطبیقی، شبکه عصبی مصنوعی و برنامه‌ریزی بیان ژن به ترتیب در اولویت‌های اول تا سوم رتبه‌بندی شدند. همچنین روابط ریاضی بین متغیرهای ورودی و خروجی توسط مدل برنامه‌ریزی بیان‌ ژن ارائه شد که برتری این مدل بر دو مدل دیگر را نشان داد. بر اساس شاخص SI در دوره آموزش دمای کمینه و روزانه در محدوده 1/0 تا 2/0 قرار دارند که در رتبه‌بندی از نظر دقت پیش‌بینی، خوب و دمای بیشینه در محدوده 2/0 تا 3/0 قرار دارد که متوسط ارزیابی می‌شود. نتایج نشان داد که اجرای مدل‌ها با بکارگیری داده‌های ورودی از یک تا سه روز قبل دارای بهترین عملکرد در پیش‌بینی هستند.