بررسی تاثیر تغییرات اقلیم بر رشد و عملکرد ذرت دانه‌ای در شمال استان خوزستان با استفاده از مدل AquaCrop

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری آب و هواشناسی، دانشگاه خوارزمی تهران، دانشکده علوم جغرافیایی و برنامه‌ریزی، گروه جغرافیایی طبیعی.تهران.ایران

2 دانشیار، دانشکده علوم جغرافیایی و برنامه‌ریزی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران

3 عضو هیئت علمی، سازمان تحقیقات ل، آموزش و ترویج کشاورزی، مزکز تحقیقات و آموزش کشاورزی خوزستان

doi
10.22125/agmj.2023.330985.1132
چکیده

بیشتر مناطق کره زمین با افزایش دما (به خصوص دمای کمینه) تغییرات در رژیم بارشی و افزایش غلظت  CO2مواجه شده است. با توجه به اینکه دو سوم ایران جز مناطق خشک و نیمه‌خشک محسوب می‌شود که موجب بروز تغییرات اقلیمی و وقوع خشکسالی‌های پیاپی خواهد شد و این فرآیند بر روی اکوسیستم‌های کشاورزی و عملکرد آن‌ها تاثیرگذار خواهد بود. هدف از این پژوهش شبیه‌سازی اثرات تغییر اقلیم بر رشد، عملکرد زیست‌توده و دانه ذرت در شرایط تغییر اقلیم در شهرستان شوشتر و صفی‌آباد در قسمت شمالی استان خوزستان در سال‌های 2050-2020 می‌باشد. به این منظور، از داده‌های تولیدی بارش، دمای کمینه، دمای بیشینه و ساعت آفتابی مدل ریز‌مقیاس‌نمایی آماریLARS-WG با استفاده از مدل گردش عمومی جو HADCM3 و تحت سناریوهای انتشار A2 و B1، در دوره‌های2050-2020 استفاده شد. برای شبیه‌سازی عملکرد و رشد گیاه از مدل AquaCrop استفاده شد. قبل از استفاده، مدل AquaCrop توسط داده‌های مزرعه‌ای جمع‌آوری شده در منطقه، واسنجی و صحت‌سنجی شد. سپس مقادیر عملکرد دانه و زیست‌توده در دوره‌های آتی، برای تیمار 50% نیاز آبی گیاه شبیه‌سازی شد. با توجه به نتایج، تحت سناریوهای انتشار  A2نتایج ارزیابی مدل LARS-WG نشان داد که پیش‌بینی مناسبی برای پارامترهای اقلیمی و شبیه‌سازی فصل رشد آینده داشت و نشان از افزایش در دمای کمینه، بیشینه، میانگین افزایش در بارش خواهیم بود. طول دوره رشد برای هر ایستگاه با توجه به پارامترهای اقلیمی منطقه تحت تاثیر تغییر اقلیم با افزایش GDD کاهش خواهد یافت. و بیومس و عملکرد دانه نیز با فرض ثابت ماندن تاریخ کشت کنونی و آبیاری کامل حدود یک تا دو تن در افق‌ها و سناریوهای متفاوت افزایش خواهد یافت.