تأثیر سالیسیلیکاسید و سلناتسدیم بر رشد و ویژگیهای فیتوشیمیایی سرخارگل (Echinacea angustifolia) در شرایط تنش شوری
نویسندگان
1 دانشیار، گروه علوم باغبانی و زراعی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
2 دانشیار، گروه علوم باغبانی و زراعی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
3 گروه علوم باغبانی و زراعی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
doi
10.22059/jci.2024.366323.2859چکیده
هدف: شوری، یکی از مهمترین تنشهای غیرزیستی است که تولید محصولات کشاورزی را کاهش میدهد. استفاده از ترکیبات محرک رشد بهمنظور کاهش اثرات تنشهای محیطی در گیاهان اهمیت خاصی دارد. از این رو تحقیق حاضر بهمنظور بررسی اثر سالیسیلیکاسید و سلناتسدیم بر رشد، خصوصیات فیزیولوژیکی و بیوشیمیایی سرخارگل (Echinacea angustifolia) در سال 1401 در گلخانه تجاری گیاهان زینتی در استان البرز در شرایط تنش شوری انجام شد.روش پژوهش: فاکتورهای موردمطالعه در پژوهش، شامل شوری در سه سطح (صفر، 100 و 200 میلیمولار کلریدسدیم) و محلولپاشی با سالیسیلیکاسید و سلنیمسلناتسلنیم در پنج سطح (شاهد، 5 و 10 میلیگرم در لیتر سلناتسدیم و 5/0 و 1 میلیمولار سالیسیلیکاسید) بهصورت فاکتوریل در قالب طرح پایه کاملاً تصادفی در 3 تکرار صورت گرفت.یافتهها: نتایج پژوهش نشان داد که 200 میلیمولار تنش شوری سبب کاهش معنیدار وزن تراندام هوایی (32 درصد)، وزن خشک ریشه (27 درصد)، کلروفیل کل (22 درصد)، محتوای نسبی آب برگ (16 درصد) و پتاسیم برگ (28 درصد) گردید، اما سبب افزایش نشت یونی (11 درصد)، فعالیت آنزیم کاتالاز (82 درصد)، فعالیت آنزیم سوپراکسید دیسموتاز (37/1 برابر) و سدیم برگ (19/2 برابر) شد. محلولپاشی با محرکهای زیستی بهویژه 1 میلیمولار سالیسیلیکاسید سبب افزایش وزن تر ریشه (07/13 درصد)، وزن خشک ریشه (74/13 درصد) و وزن تر اندام هوایی (59/15 درصد)، کلروفیل a، b و کل (بهترتیب 13/13، 29/14 و 08/12 درصد)، ، محتوای نسبی آب برگ (95/6 درصد)، عملکرد اسانس (59/27 درصد) شد. تیمار اثر متقابل شوری 100 میلیمولار و سالیسیلیکاسید یک میلیمولار دارای بیشترین محتوای فنل، فلاونوئید و درصد اسانس بودند و بیشترین وزن اندام هوایی گیاه و عملکرد اسانس در تیمار بدون تنش با سالیسیلیکاسید یک میلیمولار بهدست آمد.نتیجهگیری: در مجموع استفاده از محرکهای زیستی و بهویژه سالیسیلیکاسید 1 میلیمولار در شرایط تنش شوری در سرخارگل مورد پیشنهاد خواهد بود.