بررسی اثرات مقادیر و تنش نیتروژن بر صفات زراعی و مورفولوژیکی برنج رقم طارم محلی

نویسندگان

1 گروه زراعت، دانشکده تولیدات گیاهی، دانشگاه گنبد کاووس، گنبدکاووس، ایران.

2 گروه اصلاح نباتات، دانشکده علوم زراعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران.

3 گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشگاه آزاد اسلامی قائمشهر، قائمشهر، ایران.

4 گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشگاه آزاد اسلامی قائمشهر، قائمشهر، ایران.

doi
10.22059/jci.2022.322399.2540
چکیده

هدف: بهینه­ سازی مقدار مصرف کودهای نیتروژنه یکی از راه‌کارهای مهم مدیریتی برای بهبود عملکرد است. به‌منظور بررسی اثرات مقادیر و تنش نیتروژن طی دو سال بر خصوصیات مورفولوژیک و صفات زراعی برنج این آزمایش به اجرا در آمد.روش پژوهش: آزمایشی به ­صورت کرت­ های‌ خرد شده در قالب طرح بلوک­ های کامل تصادفی در چهار تکرار در سال 1388 و 1389 در مزرعه پژوهشی واقع در آمل اجرا شد. مقادیر نیتروژن در سه سطح (46، 69، 92 کیلوگرم نیتروژن در هکتار از منبع اوره) به‌عنوان عامل اصلی و عامل فرعی شامل چهار سطح تنش یا عدم مصرف نیتروژن (T1= تنش در مرحله خوشه­دهی کامل، T2= تنش در مرحله ظهور خوشه آغازین، T3= تنش در مرحله پنجه‌دهی و T4= تنش در مرحله نشاکاری) بود.یافته‌ها: نتایج نشان داد که تعداد دانه پر در خوشه، وزن هزاردانه، عملکرد دانه و شاخص برداشت در سال 1388 بیش‌تر از سال 1389 بود. عملکرد دانه در سال اول (25/450 گرم در مترمربع) بیش‌تر از سال دوم (1/395 گرم در مترمربع) به‌دست آمد. حداکثر شاخص برداشت هم در سال 1388 و با تنش نیتروژن در مرحله خوشه­ دهی کامل به ­دست آمد.نتیجه‌گیری: بنابراین مصرف 69 کیلوگرم نیتروژن به ­صورت تنشی در هکتار با تنش نیتروژن در مرحله خوشه ­دهی کامل را می­توان جهت تولید بالاترین عملکرد دانه پیشنهاد نمود.