بررسی تأثیر سیگنال‌های اقلیمی بر بارندگی استان همدان با استفاده از روش‌های تحلیل عاملی و رگرسیون چند متغیره

نویسندگان

1 مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان همدان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی،

doi
10.22125/agmj.2022.140963.1021
چکیده

در این تحقیق با استفاده از روش تحلیل عاملی و رگرسیون خطی چند‌متغیره، اثر چند سیگنال‌ اقلیمی بر روی مقادیر حداکثر و فراوانی بارندگی های یک ، دو و سه روزه و همچنین بارش ماهانه استان همدان، طی دوره آماری 2013-1977، مورد ارزیابی قرار گرفت. برای تعیین میزان تأثیر‌‌پذیری ویژگی‌های بارندگی، آمار ایستگاه‌های هواشناسی سینوپتیک، کلیماتولوژی و بارانسنجی به همراه داده های شاخص‌های اقلیمی، جمع‌آوری و مورد تجزیه‌تحلیل قرار گرفت. برای ارزیابی میزان دقت مدل‌ها و تأثیر‌پذیری ویژگی‌های بارندگی از سیگنال‌های اقلیمی، دوره های آماری، 2003-1977 و 2013-2003 بعنوان دوره های واسنجی و صحت‌سنجی انتخاب شدند. نتایج حاصل از بررسی اثر 16 سیگنال اقلیمی منتخب بر ویژگیهای بارندگی در استان همدان نشان ‌می‌دهد که بیش‌ترین تأثیر در ماههای مهر، آبان، آذر، بهمن، فروردین و اردیبهشت‌ماه است. در فصل پاییز تأثیر سیگنال‌های اقلیمی: MEI، NINO4، NINO3.4، NINO3،NINO1+2 و ONI بر روی بارش بیش از سایر سیگنال‌های اقلیمی مورد مطالعه بوده است. همچنین بررسی حداکثر بارندگی 1، 2، 3روزه و فراوانی روزهای با بارندگی 1 و 2روزه، نشان می‌دهد که در ماه‌های مختلف بیش‌ترین تأثیر‌پذیری از سیگنال‌های اقلیمی: MEI، NINO4،NINO3.4 ، NINO3،NINO1+2 و ONI می باشد .