فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

محله‌ها هسته‌های حیاتی شهر هستند، بنابراین پویایی هر شهری به ماهیت محله‌ها، ظرفیت‎های مادی و معنوی و تحول‎پذیری آن‌ها بستگی دارد. به‌طورمعمول دگرگونی‌های محله‌ها تحت تأثیر دو دسته عوامل داخلی و خارجی قرار دارد. یکی از مسائلی که امروزه محله‌ها در اکثر شهرهای جهان با آن مواجه‌اند، تغییر کارکردها و کاربری‌های زمین تحت تأثیر عوامل خارجی یا شوک‌هایی است که خارج از محله‌ها به آن‌ها وارد می‌شود و دگرگونی‌های جدیدی را در آن‌ها به وجود می‌آورد. هدف اصلی پژوهش حاضر تبیین تحولات کالبدی-فضایی محله‌های در حال گذار منطقۀ شش کلان‌شهر تهران است. روش تحقیق در دسته حوزه پژوهش‌های گذشته نگری یا پس‌ کاوی قرار می‌گیرد. از این رو در تحقیق حاضر مهم من برای تحلیل ساختارها و سازوکارهای کلان مؤثر در تحولات کالبدی-فضایی منطقۀ شش از روش‌های کیفی استفاده شده و در مواردی که مربوط به واقعیت‌های فضایی و عینی در منطقۀ شش بوده از روش‌ها و مدل‌های کمی و تکنیک تاپسیس استفاده شده است. روش جمع آوری داده‌ها کتابخانه ای- اسنادی است. نتایج حاصل از تحلیل داده ها نشان می دهد که، جمعیت بسیاری از مناطق مرکزی شهر تهران، و به ویژه منطقۀ شش طی چهار دهۀ اخیر با افت جمعیتی همراه بوده است همچنین بررسی وضعیت کاربری اراضی حاکی از کاهش مساحت و سهم کاربری‌های مسکونی و در مقابل افزایش سهم کاربری‌های تجاری-اداری بوده است. نتایج حاصل از تکنیک تاپسیس نشان می دهد که میزان تأثیرگذاری ویژگی اقتصادی بر تغییرات کاربری اراضی از مسکونی به تجاری با کسب امتیاز0/967 توانسته جایگاه اول را به خود اختصاص دهد.