تأثیر پرایمینگ بذر و محلول‌پاشی و به‌صورت معمولی و نانو بر عملکرد کمی و کیفی گیاه گلرنگ

نویسندگان

1 گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه، آذربایجان‌غربی، ایران. رایانامه: b.samadi @areeo.ac.ir

2 نویسنده مسئول، گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه، آذربایجان‌غربی، ایران. رایانامه: m.ghiasi@urmia.ac.ir

3 گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه، آذربایجان‌غربی، ایران. رایانامه: r.amirnia@urmia.ac.ir

doi
10.22059/jci.2023.358846.2827
چکیده

هدف: ذرات نانو پس از محلول‌پاشی به‌دلیل ابعاد کوچک خود به‌راحتی از طریق سیستم روزنه‌ای گیاه وارد برگ می‌شوند. علاوه بر این به‌دلیل افزایش قابل‌ملاحظه سطح مولکولی مواد نانو واکنش‌پذیری آن‌ها نیز افزایش یافته و در نتیجه قابلیت استفاده از این ترکیبات توسط گیاه بهبود می‌یابد.روش پژوهش: مطالعه حاضر به‌صورت آزمایش فاکتوریل در قالب طرح بلوک‌های کامل‌‌‌‌ تصادفی (RCBD) در مزرعه تحقیقاتی ایستگاه مرکزی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی استان تهران اجرا شد. اثرات محلول‌پاشی در قالب هفت تیمار شامل عدم محلول‌پاشی (شاهد)، محلول‌پاشی با روی معمولی، محلول‌پاشی با روی نانو، محلول‌پاشی با آهن معمولی، محلول‌پاشی با آهن نانو محلول‌پاشی با منگنز معمولی و محلول‌پاشی با منگزنانو و پرایمینگ بذر در سه سطح عدم پرایمینگ (شاهد)، اسمو پرایمینگ و هیدروپرایمینگ جهت بررسی عملکرد کمی و کیفی و گلرنگ رقم گلدشت موردبررسی قرار گرفت.یافته ­ها: نتایج پژوهش نشان داد که اسموپرایمینگ به‌همراه محلول‌پاشی نانو روی و پس از آن به‌همراه محلول‌پاشی با نانوآهن بیش‌ترین تأثیر را بر افزایش معنی‌دار تمام صفات موردبررسی شامل اجزای عملکرد، عملکرد دانه، درصد و عملکرد روغن در گلرنگ داشت. همچنین تیمار هیدروپرایمینگ به‌همراه محلول‌پاشی نانو روی توانست وزن هزاردانه را تا بالاترین سطح آماری افزایش دهد.نتیجه ­گیری: نتایج در مجموع نشان داد که اعمال پرایمینگ بذور گلرنگ به‌همراه محلول‌پاشی عناصر ریزمغذی به‌ویژه روی و آهن به‌صورت نانو، به‌عنوان روشی امیدبخش جهت افزایش عملکرد کمی و کیفی دانه و روغن گیاه گلرنگ در شرایط آب‌وهوایی مشابه (نیمه‌خشک) قابل توصیه است.