اثر قارچ تریکودرما بر برخی خواص بیوشیمیایی گیاه دارویی ریحان در شرایط رژیم های مختلف آبیاری

نویسندگان

1 گروه علوم و مهندسی باغبانی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی اهر، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران. رایانامه: m.sabzi@tabrizu.ac.ir

2 گروه علوم و مهندسی باغبانی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی اهر، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران. رایانامه: myounessi@tabrizu.ac.ir

3 گروه علوم و مهندسی باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز، تبریز، ‏ایران. رایانامه: mina.amani98@ms.tabrizu.ac.ir

4 نویسنده مسئول، گروه علوم و مهندسی باغبانی، گرایش گیاهان دارویی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران. رایانامه: s.alizadeh@tabriu.ac.ir

doi
10.22059/jci.2023.345935.2730
چکیده

هدف: بهره­ گیری از رابطه همزیستی گیاه با قارچ‌های تریکودرما یکی از راه‌کارهای کاهش تنش کم­آبی در گیاهان به­ شمار می‌رود. پژوهش حاضر به ­منظور بررسی تأثیر قارچ تریکودرما بر ویژگی ­های آنتی‌اکسیدانی گیاه دارویی ریحان (Ocimum basilicum L.) در شرایط تنش کم ­آبی انجام شد. روش پژوهش: این آزمایش در گلخانه گروه علوم باغبانی دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی اهر و مطالعات آزمایشگاهی نیز در آزمایشگاه ­های پایه و عمومی دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی اهر (دانشگاه تبریز) در سال 1399 به‌صورت فاکتوریل بر پایه طرح بلوک‎­‎ های کامل تصادفی با سه تکرار انجام گرفت. تیمارها شامل سطوح مختلف تنش کمبود آّب شامل تنش شدید (25 درصد ظرفیت مزرعه‌ای)، تنش متوسط (50 درصد ظرفیت مزرعه ­ای)، تنش ملایم (75 درصد ظرفیت مزرعه­ ای) و بدون تنش (شاهد) هر یک از گلدان‌ها و ‎یک گونه ‏تجاری قارچ ‏‎Trichoderma harzianum Na-lac‎‏ با غلظت‌‏های 109 و 106 اسپور در هر میلی ­لیتر مایه تلقیح ‏بود. یافته­ ها: نتایج نشان داد که ‏با اعمال تنش کم­آبی میزان مالون‌دی­آلدهید، آنزیم کاتالاز و پراکسیداز، فعالیت آنتی‌اکسیدانی و فلاونوئید کل افزایش یافت. غلظت 106 اسپور در هر میلی ­لیتر تأثیر بهتری بر بهبود شاخص‌های مذکور داشت. نتیجه ­گیری: استفاده از قارچ تریکودرما در ‏مقایسه ‏با شاهد (بدون تلقیح با قارچ)‏‎ ‎می‎­‎تواند‎ ‎ابزار مناسبی ‏برای بهبود صفات فیزیولوژیکی و فعالیت­ های آنتی‌اکسیدانی در ‏شرایط تنش کم ‎­‎آبی باشد.