اثر محلولپاشی سالیسیلیکاسید و جاسمونیکاسید بر ویژگیهای بیوشیمیایی و زراعی آویشن (.Thymus vulgaris L) در شرایط تنش خشکی
نویسندگان
1 گروه زراعت، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد ورامین، تهران، ایران. رایانامه: drkasraie@yahoo.com
2 گروه زراعت، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد ورامین، تهران، ایران. رایانامه: larijani2004@gmail.com
3 نویسنده مسئول، گروه زراعت، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد ورامین، تهران، ایران. رایانامه: dr.nasri@iauvaramin.ac.ir
4 گروه زراعت، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد ورامین، تهران، ایران. رایانامه: navid.sorayya@yahoo.com
5 گروه زراعت، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد ورامین، تهران، ایران. رایانامه: meysam.oveisi@yahoo.com
doi
10.22059/jci.2022.329510.2605چکیده
جهت بررسی اثر محلولپاشی سالیسیلیکاسید و جاسمونیکاسید بر ویژگیهای بیوشیمیایی آویشن، آزمایشی مزرعهای بهصورت اسپلیتپلات فاکتوریل و در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی در سه تکرار در سال زراعی 99-1398 در منطقه ورامین اجرا شد. عامل اصلی، سطوح آبیاری [60 (نرمال) و 110 میلیمتر تبخیر از تشتک تبخیر (تنش خشکی)] و فاکتورهای فرعی نیز محلولپاشی سطوح مختلف سالیسیلیکاسید [سه سطح شاهد (صفر)، 25 و 50 میلیگرم بر لیتر) و جاسمونیکاسید [سه سطح شاهد (صفر)، 1 و 2 میلیگرم بر لیتر] بود. برهمکنش سهگانه تنش خشکی× محلولپاشی سالیسیلیکاسید و جاسمونیکاسید در تمام صفات موردمطالعه در این پژوهش در سطح احتمال یک درصد معنیدار بود. بیشترین ارتفاع بوته (2/38 سانتیمتر)، وزنهای تر و خشک شاخساره (3/7112 و 7/1778 کیلوگرم در هکتار)، درصد متابولیتهای ثانویه (اسانس 28/0 و تیمول 9/60 درصد) و غلظت سالیسیلیکاسید و جاسمونیکاسید برگ و کمترین فعالیت آنزیمهای آنتیاکسیدانی آویشن باغی در تیمار آبیاری معمول همراه با محلولپاشی 50 و 2 میلیگرم در لیتر سالیسیلیکاسید و جاسمونیکاسید مشاهده شد. محلولپاشی همزمان سالیسیلیکاسید و جاسمونیکاسید در شرایط تنش خشکی، بهترتیب با کاهش 70، 85 و 72 درصدی فعالیت آنزیمهای آنتیاکسیدانی سوپراکسیداز دیسموتاز، کاتالاز و گلوتاتیون پراکسیداز نسبت به شاهد باعث شد که آسیمیلاسیون تولیدی صرف تولید ماده خشک شود. بنابراین استفاده خارجی 50 و 2 میلیگرم در لیتر سالیسیلیکاسید و جاسمونیکاسید در شرایط تنش خشکی، در بهبود صفات مرتبط با عملکرد و افزایش تولید گیاه آویشن میتواند مدنظر باشد.
