فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف این پژوهش، بررسی نقش اقتصاد خلاق در جبران نوسانات درآمد نفت‌محور ایران و ارائه راهکارهای سیاستی برای تنوع‌بخشی اقتصادی تا افق 1414 است. این مطالعه با رویکرد توصیفی-تحلیلی و روش قیاسی، از داده‌های ثانویه اسنادی و کتابخانه‌ای استفاده کرده است. جامعه آماری شامل داده‌های اقتصاد خلاق ایران و تجارب کشورهای پیشرو و در حال رشد (کره جنوبی، بریتانیا، استرالیا، ژاپن، امارات و آمریکا) بوده و نمونه‌گیری به‌صورت هدفمند انجام شد. ابزار گردآوری داده‌ها شامل تحلیل گزارش‌های معتبر (یونسکو، آنکتاد، بانک جهانی و گزارش‌های رسمی ملی) و اسناد داخلی بود. روایی داده‌ها با استناد به منابع معتبر و پایایی از طریق مقایسه با مطالعات مشابه تأیید شد. تحلیل داده‌ها با روش‌های کمی و کیفی انجام گرفت. یافته‌ها نشان داد که در سال 1402، که بهترین سال برای اقتصاد خلاق تا کنون است، سهم اقتصاد خلاق ایران ازGDP حدود ۲.۸۳٪ بوده است. با توجه به اینکه اقتصاد گردشگری در سال‌های بعد دچار کاهش شده است، این رقم به حدود 2 درصد می‌رسد. بررسی تجارب کشورهای منتخب نیز نشان داد که با سرمایه‌گذاری راهبردی در حوزه‌های فرهنگی، دیجیتال و صنایع خلاق و با سیاست‌گذاری مناسب، می‌توان به جایگزینی پایدار برای جبران نوسان درآمدهای نفتی (حدود 2% از GDP در سال 1402) دست یافت. با توجه به تجارب کشورهای منتخب، سهم اقتصاد خلاق از GDP می‌تواند تا سال 1414 به 5% افزایش یابد و جایگزین مناسبی برای این کسری درآمد باشد. راهکارهای پیشنهادی بر اساس تجارب جهانی، شامل ایجاد مناطق آزاد خلاق، حمایت از استارتاپ‌ها، تقویت گردشگری فرهنگی، توسعه زیرساخت‌های دیجیتال و صادرات محصولات خلاقانه، شبکه‌سازی و اصلاح قوانین مالکیت فکری، و توسعه برنامه‌های آموزشی تخصصی است.