نوسازی نظام آموزشی ناظر به مدارس و معلمان و بازتاب آن در مذاکرات و مصوبات مجلس اول مشروطه

نویسندگان

1 استادیار دانشگاه فرهنگیان. تهران ایران

2 استاد تاریخ ایران اسلامی،پژوهشکده تاریخ ایران.پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی. تهران. ایران

3 استاد تاریخ ایران اسلامی گروه تاریخ دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه تهران

4 استاد تاریخ ایران اسلامی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی تهران. ایران

doi
10.22111/jhr.2021.36923.3027
چکیده

مشروطیت سرآغاز حرکت نظام آموزشی جدید ایران برای ایجاد ساختار، نظم معطوف به اهداف مشخص و همچنین فراگیر شدن آموزش است. این حرکت مبتنی بر تدوین یک رشته قوانین و تأسیس نهادهای آموزشی جدید بود. پژوهش حاضر به‌دنبال تحلیل مسئله نوسازی نظام آموزشی بر بنیاد قوانین مصوب مجلس اول مشروطه است و می‌کوشد به این پرسش پاسخ دهد که نمایندگان مجلس اول بر اساس کدام چالش‌ها، مطالبات و مشکلات دست به تدوین قوانین و شیوه‌نامه‌های مرتبط با آموزش زدند و مهم‌ترین شاخص‌های نوسازی آموزشی در حوزه مدارس و معلمان چه بود؟ این مقاله با تحلیل گفتگوهای مجلس می‌کوشد چگونگی تأثیرگذاری مجلس را بر فرآیند تأسیس آموزش‌وپرورش نوین در ایران تبیین کند و به بررسی قوانین و مذاکرات نمایندگان مجلس اول در ارتباط با گسترش تعلیم عمومی و تقویت مدارس در کشور و شکستن ساختارهای کهن آموزشی بپردازد. مقاله سرانجام به این نتیجه می‌رسد تعدادی از نمایندگان مجلس تلاش می‌کردند تا با الهام گرفتن از نوسازی‌های آموزشی غربی، زمینه را برای نوسازی بومی متناسب با الزامات کشور فراهم کنند. همچنین بررسی این شاخص‌ها در کنار مطالبات و مشکلات حوزه آموزش به‌صورت منسجم در این نوشتار، نشان از تداوم مشکلات در ادوار بعدی و ضرورت پرداختن به آن‌ها را دارد.