نقش سازمان پرورش افکار در نهادینه سازی ایدئولوژی ملی گرایی درعصر پهلوی اول
نویسندگان
1 دکتری تاریخ از گروه تاریخ دانشکده ادبیات و علوم انسانی.دانشگاه شیراز. شیراز. ایران
2 دانشیار گروه تاریخ دانشکده ادبیات و علوم انسانی.دانشگاه شیراز. شیراز ایران
doi
10.22111/jhr.2022.38824.3161چکیده
در سال های پایانی حکومت ایلاتی قاجاریه، برخی منورالفکران (روشن فکران) متاثر از غرب، به تدریج زمینهی ترویج افکار ملیگرایانه را در ایران فراهم آوردند. با سقوط قاجاریه و تسلط پهلوی، مراکز و سازمانهای فرهنگی، برای نهادینه سازی ایدئولوژی ملیگرایانه تلاش زیادی داشتند. سازمان پرورش افکار (1317) آخرین مرکز تبلیغی –فرهنگی پهلوی بود که به یاری کمیسیون های شش گانه و اساسنامههای اجرایی خود، با تاکید بر مولفه هایی مانند« شاه پرستی» و«میهن دوستی»، برنامه های خود را دنبال میکرد. این پژوهش که با روش توصیفی-تحلیلی تنظیم شده،زمینه های فعالیت، نقش و میزان موفقیت این سازمان را در نهادینه سازی ملیگرایی، واکاوی کرده است. نتیجه آنکه سازمان پرورش افکار در کنار ترویج ملیگرایی، باز نمودهای دیگری مانند عشق به مفاخر تاریخی، معرفی نژادگرایانه ایران آریایی به جهانیان و توسعهی وحدت ملی و زبانی را نیز در دستور کار قرارداده و برنامه های خود را از این راه، پیش برده است.