فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

به‌منظور بررسی تأثیر سیستم‎های مختلف خاک‌ورزی در شرایط کم‎آبیاری به‌همراه کاربرد کود اوره و ورمی‎کمپوست بر عملکرد کمّی و کیفی کلزا و برآورد مقدار آبشویی نیترات از خاک شنی، آزمایشی به‎صورت کرت‎های دوبار خردشده در قالب بلوک‎های کامل تصادفی با سه تکرار و در دو سال زراعی 1398-1396 در مؤسسه تحقیقات جنگل ها و مراتع واقع در استان البرز انجام گرفت. از لحاظ عملکرد دانه و روغن بین سیستم شخم حداقل و شخم معمول تفاوت معنی‎داری وجود نداشت، از طرف دیگر در سیستم بدون شخم عملکرد روغن به‌میزان  22 درصد نسبت به شخم حداقل و 5/21 درصد نسبت به شخم معمول کاهش یافت. کاربرد تلفیقی کود ورمی‎کمپوست و اوره در شرایط آبیاری مطلوب، منجر به افزایش عملکرد روغن (24 درصد نسبت به شاهد) گیاه کلزا شد. در هر سه نظام شخمی بیش‌ترین میزان آبشویی نیتروژن در شرایط کاربرد کود اوره به‌دست آمد، به‌طوری‎که در مقایسه با کاربرد ورمی‎کمپوست و تیمار تلفیقی کود به‌ترتیب 67 و 50 درصد در سیستم بدون شخم، 50 و 36 درصد در شخم حداقل و 49 و 34 درصد در سیستم بدون شخم بیش‌تر بود. تنش کم‎آبی باعث کاهش 6/7 درصدی لینولئیک‌اسید شد. بیش‌ترین میزان اولئیک‌اسید (9/63 درصد) و لینولئیک‌اسید (7/20 درصد) به‎ترتیب در تیمار خاک‌ورزی حداقل× کود تلفیقی و خاک‌ورزی حداکثر× کود اوره مشاهده شد. از نتایج به‌دست‌آمده می‌توان نتیجه گرفت شخم حداقل و جایگزینی کود اوره با ورمی‎کمپوست با کاهش هدررفت نیتروژن و هم‌چنین تعدیل شرایط تنش ناشی از خشکی منجر به افزایش در عملکرد دانه و روغن کلزا می‌شود.