سناریو های تبلیغ دین در شبکه‌های اجتماعی مجازی در افق ده‌ساله

نویسندگان

1 بخش حکمرانی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران

2 کارشناس ارشد معارف اسلامی و تبلیغ، دانشگاه بین‌المللی امام رضا (ع)، مشهد، ایران

3 استادیار، گروه مدیریت دولتی، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران

doi
چکیده

هدف تعیین سناریوهای تبلیغ دین در شبکه‌های اجتماعی مجازی در افق ده سال آینده است. برای ترسیم سناریوها از روش‌های تحلیل مضمون، ماتریس تحلیلی شبکه اثرات و عدم قطعیت و روایتگری استفاده شده است و روش سناریو، برای مجموعه این روش‌ها، وحدت و یگانگی به ارمغان آورده است. در مجموع 40 نفر از خبرگان تبلیغی، 13 نفر به‌صورت مصاحبه نیمه ساختار یافته و 27 نفر در قالب پرسش‌نامه مشارکت داشتند. با تمرکز بر اطلاعات بافتاری از چهار حوزه شامل؛ تبلیغ دین(9)، شبکه‌های اجتماعی(15)، حوزه فناوری(8) و حوزه اجتماعی – فرهنگی(11) و در مجموع (42) نیروهای پیشران و عوامل کلیدی مرتبط با آینده شناسایی گردید. 42 متغیر به‌دست‌آمدۀ به‌عنوان ورودی شبکه اثرات و عدم قطعیت شده‌اند. با مشارکت خبرگان در نتیجه «دین مجازی» و «تنوع ابزارهای تبلیغ دین» به‌عنوان عناصر دارای عدم قطعیت بحرانی شناخته شده‌اند که فضای آینده را تحت‌تأثیر قرار می‌دهند و بر اساس این دو عدم قطعیت بحرانی، چهار سناریو: هم تکاملی؛ یک‌سویگی؛ مواجهه و ظرفیت خالی با تأکید بر ساختار هر سناریو، روایت شده است.