اثر برخی از کودهای آلی و زیستی در کاهش جمعیت نماتد مولد گره ریشه (.Meloidogyne spp) روی انار
نویسندگان
1 دانش آموخته کارشناسی ارشد، گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، خرم آباد، ایران.
2 دانشیار، بخش تحقیقات گیاه پزشکی، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی اصفهان، اصفهان، ایران.
3 دانشیار، گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، خرم آباد، ایران.
4 استادیار، گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، خرم آباد، ایران.
5 استادیار، گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، خرم آباد، ایران.
doi
10.22059/jci.2021.312965.2472چکیده
یکی از عوامل بیماریزای گیاهان از جمله انار، نماتدهای مولد گره ریشه (Meloidogyne spp.) هستند که خسارتهای قابلتوجهی به این محصول مهم صادراتی وارد میسازند. با توجه به اهمیت موضوع در سال زراعی 98-1397 در دانشکده کشاورزی دانشگاه لرستان پژوهشی با تیمارهایی شامل کودهای آلی کمپوست (40، 60 و 80 تن در هکتار)، ورمیکمپوست (40 تن در هکتار) و ماده تجاری ماریگلد (200، 300 و400 گرم در مترمربع) روی گونه غالب Meloidogyne javanica، در شرایط گلخانه، بهصورت طرح کاملاً تصادفی روی نهالهای انار انجام شد. شاخصهای اندازهگیری، شامل تعداد گال روی ریشه، تعداد کیسه تخم و جمعیت نهایی تعداد تخم و لارو سن دوم موجود در گرم خاک و ریشه و فاکتورهای رشدی نهالهای انار بودند. فاکتور تولیدمثل و درصد کاهش و یا افزایش جمعیت نماتد مولد گره ریشه، در هر تیمار نسبت به جمعیت اولیه همان تیمار محاسبه شد. نتایج نشان داد تیمار ورمیکمپوست (40 تن در هکتار) با کاهش جمعیت 35/94 درصد تعداد تخم و لارو بیشترین اثر را در کاهش جمعیت نماتد مولد گره ریشه نسبت به سایر تیمارها داشته است. تیمارهای ماریگلد 400، 300 و 200 گرم در مترمربع بهترتیب با 47/93، 21/91 و 65/92 درصد کاهش جمعیت نماتد و تیمارهای کمپوست 80، 60 و 40 تن در هکتار بهترتیب با 67/89، 55/86 و 81/86 درصد کاهش در مراتب بعدی قرار گرفتند.