بررسی مشخصات فوم و تأثیر آن بر مقاومت برشی خاک‌های دانه‌ای و مخلوط (مطالعه موردی: متروی تبریز)

نویسندگان

1 دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز

2 دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه تبریز

3 دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز

doi
10.22034/jcee.2022.47091.2055
چکیده

اصلاح خاک‌ها شامل تزریق مواد اصلاح‌گر از ماشین حفار بر جبهه کار و خاک‌های حفاری شده با هدف ایجاد مخلوطی با خواص خمیری و قابلیت تراکم‌پذیری بالا، مقاومت برشی پایین و نفوذپذیری مناسب می‌باشد. خواص خاک‌های اصلاح‌شده که دارای تاثیر قابل‌توجه بر عملکرد ماشین می‌باشد شدیداً به نوع خاک، مقدار و مشخصات مواد اصلاح‌گر بستگی دارد. در تحقیق حاضر مشخصات فنی فوم‌های مختلف مورد استفاده در حفاری مترو تبریز مطالعه و تاثیر پارامترهای مختلف تولید فوم بر مشخصات فنی و همچنین تاثیر کاربرد این فوم‌ها بر مقاومت برشی خاک‌های واقع در مسیر حفاری تونل ارزیابی شده است. بر اساس آزمایشات مشخصه فوم تفاوت عمده این مواد در زمان پایداری آن‌ها بوده و عموما با افزودن پلیمر به محلول فوم‌ساز افزایش قابل‌ملاحظه‌ای در زمان پایداری فوم مشاهده شد. از منظر مقاومت برشی، کاربرد تمامی فوم ها منجر به کاهش تقریبا یکسان در زاویه اصطکاک داخلی شده و میزان این کاهش تابعی از مشخصات خاک مورد حفاری و نسبت تزریق فوم است. بیشترین کاهش در زاویه اصطکاک داخلی مربوط به نسبت تزریق 60 درصد بوده که میزان این کاهش برای نمونه‌های شن و ماسه سیلت‌دار حدود 20% و برای نمونه‌های سیلتی حدود 35% بوده است. البته تزریق فوم از یک نسبت به بالاتر، تاثیر زیادی در کاهش بیشتر مقاومت برشی نداشته و نسبت تزریق 20 الی 40 درصد به عنوان نسبت مناسب برای پروژه مورد مطالعه در نواحی برداشت نمونه‌ها پیشنهاد می‌شود. همچنین استفاده از میزان FIR بالاتر از حد مورد نیاز همگنی مخلوط خاک-فوم را از بین می‌برد.