بررسی اثر منابع مختلف گرده بر میوه نشینی نخل های حاصل از کشت بافت و پاجوش ارقام برحی، پیارم و مضافتی

نویسندگان

1 استاد، گروه علوم باغبانی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج، ایران.

2 استادیار، موسسه تحقیقات ثبت گواهی و بذر نهال، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران.

3 دانشجوی دکتری، گروه علوم زراعی و باغی، دانشکده کشاورزی و صنایع غذایی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

4 استادیار، گروه علوم زراعی و باغی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

doi
10.22059/jci.2021.323877.2554
چکیده

در حال حاضر یکی از مشکلات تولیدکنندگان خرما در مناطق مختلف کشور، عدم میوه­نشینی مطلوب نهال­های کشت­بافتی برخی ارقام می­باشد. این پژوهش به‌منظور بررسی اثرات گرده ارقام مختلف بر میوه­نشینی نخل­های خرمای کشت­بافتی و پاجوشی ارقام برحی، پیارم و مضافتی در باغ ایستگاه تحقیقاتی جهرم طی سال­­های 98ـ 1397 با استفاده از آزمایش فاکتوریل با سه فاکتور در قالب طرح پایه بلوک­های کامل تصادفی در سه تکرار انجام شد. فاکتور اول گرده­های مختلف با پنج سطح (شامل کدهای 7001 (شاهد)، 7005، 7013، 7030 و بویر11 حاصل از کشت­بافت (B11)) و فاکتور دوم نوع رقم در سه سطح (برحی، پیارم و مضافتی) و فاکتور سوم نوع نهال در دو سطح (کشت­بافت و پاجوش) بر 90 اصله درختان 10ساله اجرا شد. نتایج نشان داد بیش­ترین درصد تشکیل میوه­ طبیعی در روش تکثیر پاجوش در رقم مضافتی با گرده­های 7013 و 7030 و گرده 7013 در رقم برحی مشاهده شد. کم­ترین درصد تشکیل میوه طبیعی در روش کشت­بافت در رقم برحی با گرده 7001 (شاهد) دیده شد. به‌طور کلی، گرده­های 7013 و 7030 به‌عنوان مناسب­ترین پایه گرده­زا برای افزایش درصد تشکیل­میوه طبیعی و کاهش میوه­های پارتنوکارپی و ریزش­کرده ارقام برحی، پیارم و مضافتی­حاصل از کشت­بافت و پاجوش انتخاب شدند.