اثر مکمل‌سازی جیره با منابع حاوی اسیدچرب امگا-3 و امگا-6 بر کیفیت و باروری اسپرم منجمد خروس‌های گله مادرگوشتی

نویسندگان

1 گروه علوم دامی، موسسه آموزش و ترویج کشاورزی، سازمان تحقیقات ، آموزش و ترویج کشاورزی ، تهران ، ایران

2 گروه علوم دامی، موسسه آموزش و ترویج کشاورزی، سازمان تحقیقات ، آموزش و ترویج کشاورزی ، تهران ، ایران

doi
10.22124/ar.2025.30934.1904
چکیده

هدف از انجام این پژوهش، بررسی تاثیر منابع خوراکی حاوی اسیدهای چرب امگا-۳ و امگا-۶ (کتان و کنجد) بر فراسنجه‌های کیفی، باروری و جوجه‌درآوری اسپرم خروس‌های گله مادر گوشتی پس از انجماد و یخ‌گشایی بود. در این آزمایش از 24 قطعه خروس استفاده شد که در قالب طرح کاملاً تصادفی در چهار گروه آزمایشی مورد مطالعه قرار گرفتند. جیره‌های آزمایشی شامل: 1- جیره تجاری (شاهد)، 2- جیره حاوی دو درصد روغن کتان، 3- جیره حاوی دو درصد روغن کنجد و 4- جیره حاوی یک درصد روغن کتان و یک درصد روغن کنجد بودند. پس از دو هفته عادت‌دهی برای اسپرم‌گیری، خروس‌ها به­مدت ۶۰ روز با تیمارهای مختلف خوراک‌دهی شدند. نمونه‌های منی در روزهای ۴۰،۲۰،۱ و ۶۰ آزمایش به­روش ماساژ شکمی از خروس‌ها جمع‌آوری شده و منجمد شدند. فراسنجه‌های کیفی اسپرم شامل جنبایی ‌کل، جنبایی پیش­رونده و فراسنجه‌های سرعتی اسپرم، یکپارچگی غشاء، زنده‌مانی، ریخت­شناسی طبیعی و پراکسیداسیون لیپیدی اسپرم پس از انجماد-ذوب مورد ارزیابی قرار گرفتند. برای بررسی راندمان باروری و جوجه درآوری، مرغ‌های مادر با اسپرم‌های منجمد یخ‌گشایی شده تیمارها در پایان آزمایش تلقیح شدند. نتایج نشان داد که تیمارهای روغن کتان (2 درصد جیره) و یا مخلوط روغن کتان و کنجد (به نسبت 1 به 1) بر فراسنجه‌های جنبایی ‌کل، جنبایی پیش­رونده، پراکسیداسیون لیپید اسپرم و یکپارچگی غشای پلاسمایی و زنده­مانی اسپرم و همچنین، بر باروری در مقایسه با تیمارهای شاهد و روغن کنجد موثر بوده است. بر اساس نتایج به­دست آمده از این پژوهش، به‌کارگیری روغن کتان و یا مخلوط مساوی روغن کتان و کنجد به­میزان 2 درصد جیره به­منظور بهبود کیفیت اسپرم خروس جهت انجماد پیشنهاد ‌می‌شود.