بررسی تأثیر ضخامت لایه ماسه‌ای اشباع بر عملکرد ستون‌های اختلاط عمیق خاک و ستون‌های شنی در کاهش مخاطرات ناشی از روانگرایی

نویسندگان

1 دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه ارومیه

2 دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه ارومیه

doi
10.22034/ceej.2023.53598.2186
چکیده

خاک ­ها ممکن است که همیشه از ویژگی‌های مهندسی مورد نیاز برای احداث سازه‌های روسطحی و یا تأسیسات زیرزمینی برخوردار نباشند خصوصاً خاک ­های مستعد روانگرایی که یکی از مخرب‌ترین پدیده‌های ژئوتکنیکی می‌باشد و باعث ایجاد خسارت سنگین به سازه‌ها و شریان‌های حیاتی می‌شود. بنابراین قبل از احداث سازه‌ها بر روی زمین مسأله‌دار نیاز به بهسازی ساختگاه و برطرف کردن مشکل ژئوتکنیکی ضروری می‌باشد. از جمله روش‌های بهسازی می‌توان به استفاده از ستون‌های شنی و ستون‌های اختلاط عمیق اشاره کرد. در این مطالعه نتایج یک سری آزمایش‌های میز لرزه در محیط g1 بر روی سازه قرار گرفته روی زمین مستعد روانگرایی با ضخامت‌های مختلف مسلح شده با دو نوع تکنیک ستون‌های شنی و ستون‌های اختلاط عمیق ارائه شده است. پاسخ­ های دینامیکی سیستم زمین مسلح شده و فونداسیون براساس پارامترهای میزان نشست، نسبت اضافه فشار آب حفره ­ای، شتاب، رفتار تنش- کرنش و سختی برشی مورد بررسی قرار گرفته است. تاریخچه زمانی شتاب ورودی به­ صورت هارمونیک و با دامنه شتاب g2/0 و در فرکانس 1 و 2 و 3 هرتز اعمال شده است. نتایج به ­دست آمده نشان می‌دهد که ضخامت لایه مستعد روانگرایی و فرکانس حرکت ورودی بر روی اثربخشی روش‌های بهسازی و کلیه پاسخ ­ها اثر قابل توجهی می‌گذارد. از میان دو تکنیک استفاده شده ستون‌های اختلاط عمیق در لایه‌های قابل روانگرای ضخیم بهتر از ستون‌های شنی توانسته نشست و گسیختگی خاک زیر فونداسیون را کنترل بکند. مقادیر نشست ماکزیمم در لایه ضخیم ­تر در فرکانس ورودی Hz1 بیشتر از فرکانس‌های دیگر می­ باشد. در ضخامت‌های کم، رفتار دینامیکی ستون‌های شنی به ستون‌های اختلاط عمیق نزدیکتر می‌شود.