فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

رشد حیوان، یک فرآیند پیچیده و پویایی است که در برگیرنده تغییرات مورفولوژیکی و فیزیولوژیکی بوده و می­تواند به­وسیله مدل­های غیرخطی رشد توصیف شود. پژوهش کنونی با هدف تعیین مناسب­ترین مدل رشد غیرخطی جهت توضیح تغییرات وزن بدن مرغ شاخدار خاکستری مرواریدی در طول زمان انجام شد. بدین منظور از داده­های وزن بدن 129 جوجه مرغ شاخدار خاکستری مرواریدی (70 نر و 59 ماده) استفاده شد که از سن یک­روزگی تا 168 روزگی به­صورت انفرادی رکوردبرداری شده بودند. پنج مدل غیرخطی گمپرتز، ریچاردز، لجستیک، ویبول و لوپز بر داده­های وزن بدن برازش شدند و بر اساس چهار معیار نکویی برازش معیار اطلاعات بیزی، معیار اطلاعات آکائیک، میانگین مربعات خطا و ضریب تبیین تصحیح شده ارزیابی شدند. بعد از برازش مدل­ها، بر اساس فراسنجه­های برآورد شده، سن و وزن در نقطه عطف و نرخ رشد مطلق در هفته­های 1، 12 و 24 در دو جنس نر و ماده محاسبه شدند. بر پایه چهار معیار نکویی برازش، مدل لوپز مناسب­ترین مدل در توصیف منحنی رشد در جوجه­های نر و ماده بود. در هر دو جنس، مدل لجستیک وزن ابتدایی را بالاتر و وزن نهایی را پایین­تر از حد برآورد نمود. بالاترین مقدار فراسنجه­ها، به­استثنای وزن ابتدایی در جوجه­های نر و ماده، به­وسیله مدل لوپز به­دست آمد. جوجه­های نر، سن و وزن بالاتری در نقطه عطف نسبت به جوجه­های ماده داشتند. مقایسه مقادیر پیش­بینی شده وزن بدن به­وسیله مدل­های رشد با مقدار واقعی آن نشان داد که مدل لوپز پیش­بینی صحیح­تری از وزن بدن در دو جنس نر و ماده در مقایسه با مدل­های دیگر داشت. با توجه به نتایج پژوهش کنونی می­توان از مدل رشد لوپز برای مطالعه منحنی رشد در مرغ شاخدار مرواریدی به­منظور مدیریت تغذیه­ای و برنامه­های اصلاح نژادی جهت تغییر منحنی رشد با صحت بالا استفاده کرد.