فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

نشانه‌شناسی و تحلیل روایت رولان بارت می‌تواند ابزار و یا روشی باشد که از پس تحلیل معنایی دلالت‌های گسترده‌ی متن ادبی برمی‌آید. بارت به‌منظور شناخت روایت و راوی، رویکرد تحلیل متنی یا الگوی رمزگان‌های پنج‌گانه را برای متون روایی-توصیفی به کار می‌بندد. روش او مبتنی بر تحلیل رمزگان‌ها این امکان را به دست می‌دهد که با سنجش و رمزگشایی، تأویل‌های گوناگونی از متن، نقش مؤثر خواننده یا اجراگر در ساخت روایت و فرایند معناسازی در متن تقویت شود. نمایشنامۀ فعل نوشتۀ محمد رضایی‌راد دارای ساختار دراماتیکی ‌است که از روایت علی، منطقی و از سوی دیگر، الگوی خطی زمان پیروی نمی‌کند و به‌لحاظ نشانه‌شناختی و فرآیند چگونگی تولید معنا، آکنده از انبوه رمزگان‌هایی است. این ویژگی، ما را در پیشگاه متنی قرار می‌دهد که خواننده یا اجراگر را به سوی تاویل‌های فردی و تولید معنا فرامی‌خواند(متن باز). در پژوهش حاضر بر اساس رویکرد متنیِ بارت، رمزگان‌های نمایشنامۀ فعل و چگونگی ساختمندی متن، توسعه و پراکندگی معنا و خوانش تأویل‌های محتمل از آن بررسی شده است. تأویل‌پذیری نظام‌های رمزگانی آن نشان می‌دهد درام مزبور -به تعبیر بارت- متنی است «گشوده» و نوشتنی با ظرفیت‌های نشانگانی بسیار که می‌تواند محل تأویل‌های متعددی باشد. هدف از این تحقیق، گسترش دامنۀ تجربل زیباشناختی خواننده و نشان دادن قابلیت‌های ادبی نمایشنامۀ فعل است که با روش کتابحانه‌ای و جست وجوی اینترنتی داده های آن گردآوری شده اند. داده ها در قسمت مربوط به بارت توصیف شده و در مواجهه با متن نمایشنامۀ فعل، تحلیل می شوند