تحقیقات پرسشمدار: مطالعات میانرشتهای معماری و علوم انسانی
نویسندگان
1 کارشناس ارشد مطالعات معماری ایران، دانشگاه شهید بهشتی
2 دکترای معماری، دانشگاه شهید بهشتی
3 دانشجوی دکترای معماری، دانشگاه شهید بهشتی
4 دانشیار، دانشکدۀ معماری و شهرسازی، دانشگاه شهید بهشتی
5 استاد، دانشکدۀ معماری و شهرسازی، دانشگاه شهید بهشتی
6 دانشجوی دکتری جغرافیای انسانی، دانشگاه گوته، فرانکفورت، آلمان
7 کارشناس ارشد نحو فضا، کالج دانشگاهی لندن، انگلیس
doi
10.22052/jias.2024.253642.1251چکیده
فرایند تحقیق در بخش قابل توجهی از موضوعات معماری با رویکردها و روشهای تحقیق علوم اجتماعی و انسانی درآمیخته است؛ اما چگونگی پیشبرد فرایند تحقیق با کاربرد این رویکردها و روشها در معماری، بررسی شایانی نشده است. هدف این مقاله تعریف تحقیق پرسشمدار در معماری و معرفی گستره و انواع و فرایندهای آن است. موضوع تحقیقات پرسشمدار در حوزۀ میانرشتهای معماری و علوم انسانی و اجتماعی قرار میگیرد و با راهبردهای تحقیق متداول در این حوزهها انجام میشود. این تحقیق در چارچوب راهبرد، طبقهبندی و با بررسی و تحلیل مصادیق رسالههای دکتری معماری منتخب دانشگاههای برتر جهان انجام شده است. نتایج مقاله نشان میدهد تحقیقات پرسشمدار بهجای فرضیهپردازی با پرسش دنبال میشود؛ پرسش از پدیدهای معاصر، یا شرایطی در گذشته یا حوزۀ ناشناخته یا ساماننیافتهای از دانش که برای محقق مبهم است. تحقیق پرسشمدار از حیث نسبت محقق با موضوع پرسش سه نوع است: موضوعی در زمان گذشته نسبت به محقق که فهم آن با وارسی دادههای تاریخی میسر است؛ یا موضوعی همزمان با محقق که با تحلیل دادههای حاصل از بستر طبیعی، وقوع آن پیش میرود؛ یا موضوعی معمارانه که فهم آن با هر دو وضعیت تاریخی و معاصر پدیده سروکار دارد. نتیجۀ تحقیق پرسشمدار اغلب در قالب توصیف غنی و مفصل یا روایتی منسجم عرضه میشود.
