بررسی اثر سطوح مختلف خوراک ضایعات بادام زمینی بر عملکرد، گوارش‌پذیری مواد مغذی، فعالیت آنتی‌اکسیدانی شکمبه و رفتار تغذیه ای بره‌های پرواری لری-بختیاری

نویسندگان

1 گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان

2 بخش علوم دامی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی صفی‌آباد، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، دزفول، ایران

3 گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان

4 گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان

5 گروه علوم دامی دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان

doi
10.22124/ar.2025.28865.1860
چکیده

هدف از انجام پژوهش حاضر بررسی آثار سطوح مختلف خوراک ضایعات بادام زمینی بر عملکرد، گوارش‌پذیری ظاهری مواد مغذی، فعالیت آنتی‌اکسیدانی شکمبه و رفتار تغذیه­ای بره­های پرواری بود. در این پژوهش از تعداد 28 رأس بره پرواری با میانگین سنی 6±120روزه و میانگین وزن زنده 5/2±30 کیلوگرم در قالب طرح کاملاً تصادفی با چهار تیمار آزمایشی و هفت تکرار استفاده شد. جیره­های آزمایشی شامل شاهد (بدون استفاده از ضایعات بادام زمینی) و گنجاندن سطوح مختلف این محصول فرعی (4، 8 و 12 درصد ماده خشک جیره) بودند که به­مدت 60 روز به دام­ها تغذیه شدند. گوارش‌پذیری ظاهری مواد مغذی جیره­های آزمایشی به روش نشانگر داخلی خاکستر نامحلول در اسید و در روز 43 آزمایش به­مدت یک هفته اندازه‌گیری شد. تعیین ظرفیت آنتی‌اکسیدانی کل مایع شکمبه در روز 45 آزمایش و در زمان سه ساعت پس از خوراک­دهی وعده صبح انجام شد. رفتار تغذیه­ای در روز 47 آزمایش و به­مدت 24 ساعت با روش چشمی تعیین شد. مقادیر ماده خشک، پروتئین خام، خاکستر خام، چربی خام، الیاف نامحلول در شوینده خنثی، الیاف نامحلول در شوینده اسیدی، کربوهیدرات‌های غیرالیافی و ترکیبات فنولی ضایعات بادام زمینی به­ترتیب 22/2±92، 46/0±8/22، 26/0±5/16، 016/0±28/1، 53/0±7/25، 33/1±0/19، 57/34±0 و 35/0±5/21 درصد ماده خشک و انرژی قابل سوخت و ساز 075/0±4/2 مگاکالری در کیلوگرم ماده خشک تعیین شد. استفاده از سطوح مختلف خوراک ضایعات بادام زمینی در جیره در مقایسه با تیمار شاهد، تأثیر معنی‌داری بر مصرف مواد مغذی، فراسنجه‌های عملکرد، گوارش‌پذیری مواد مغذی و فعالیت خوردن و نشخوار بره­ها نداشت (05/0P>). با افزایش مقدار ضایعات بادام زمینی در جیره تا سطح 12 درصد، ظرفیت کل آنتی‌اکسیدانی شکمبه افزایش یافت، اما فعالیت جویدن در مقایسه با تیمار شاهد کاهش نشان داد (05/0>P). در کل، نتایج پژوهش حاضر نشان داد که استفاده از ضایعات بادام زمینی تا سطح 12 درصد ماده خشک جیره غذایی بره‌های پرواری قابل توصیه است.