تحلیل عوامل مؤثر بر استفاده از دوچرخه‌های اشتراکی با استفاده از مدل لوجیت دوگانه (مطالعه موردی: شهر تهران)

نویسندگان

1 دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد دماوند، دماوند

2 دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد دماوند، دماوند

3 دانشکده فنی و مهندسی گرمسار، دانشگاه گرمسار، گرمسار

doi
10.22034/jcee.2022.52129.2160
چکیده

وجود ترافیک در معابر شهری و افزایش آلودگی‌های ناشی از سوخت وسایل نقلیه موتوری، نیاز به دوچرخه‌ و استفاده از سیستم دوچرخه‌های اشتراکی را دوچندان می‌کند. دوچرخه‌های اشتراکی به‌عنوان یک وسیله نقلیه غیر موتوری با سازوکار ساده می‌تواند یک راهکار مناسب در حل معمای ترافیک کلان‌شهرها باشد. پژوهش حاضر از طریق مدل‌سازی لوجیت دوگانه به تحلیل تقاضای سیستم حمل‌ونقل دوچرخه‌های اشتراکی پرداخته است. تقاضای شیوه‌ سفر دوچرخه‌های اشتراکی از طریق اهمیت وجود دوچرخه‌های اشتراکی در دو زمان حال با زیر‌ساخت فعلی و زمان آینده به‌عنوان شرایط ایده‌آل دوچرخه‌سواری و نیز درنظرگیری مشکلات و موانعی که این شیوه‌ سفر بر سر راه دارد، مدل‌سازی شده است. جهت جمع‌آوری داده‌ها، پرسش‌نامه‌ای تهیه شد که پس از توزیع و تکمیل در سطح شهر تهران، 600 پاسخ معتبر به ­دست آمد و فرایند مدل‌سازی و تحلیل آماری در نرم‌افزارهای مربوطه انجام شد. در صورت وجود تقاضا برای دوچرخه‌های اشتراکی، ساخت و پرداخت مدل مناسب جهت تصمیم‌گیری درست و سریع برای شناخت و بهبود مشکلات و موانع موجود حائز اهمیت است. نتایج مدل‌سازی نشان می‌دهد رفع مشکلاتی اعم از عدم وجود مسیرهای ویژه دوچرخه، عدم ایمنی کافی و نبود زیرساخت مناسب و رفع موانعی چون عدم پشتیبانی مناسب، پایین بودن سطح فرهنگ دوچرخه‌سواری و فاصله زیاد مبدأ و مقصد می‌تواند تقاضای سیستم دوچرخه‌های اشتراکی را تحت‌تأثیر قرار دهد. علاوه بر این، شرایط نامناسب آب‌وهوایی از دیگر مشکلات مهم و سطح فرهنگ‌ دوچرخه‌سواری از معنادارترین موانع استفاده از دوچرخه‌های اشتراکی است.