آیندۀ زیست اخلاقی ایرانیان در پرتوِ عرفیشدن و سکوت: (تحلیل واکنش دانشجویان در مواجهه با امر حجاب در گروه مجازی)
نویسندگان
1 نویسنده مسئول: دانشیار، گروه مطالعات برنامه ریزی درسی و آموزش، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد ،ایران
2 کارشناس ارشد مدیریت آموزشی، دانشگاه فردوسی مشهد ، مشهد، ایران
doi
چکیده
باتوجهبه اهمیت رعایت حدود الهی، در ابعاد فردی و اجتماعی، پژوهش حاضر به بررسی میزان پایبندی دانشجویان به رعایت دستورات دینی و دعوت یکدیگر به پاسداشت ارزشها و دوری از ضدارزشها پرداخته است. این بررسی آیندهپژوهانه، با رویکرد هنجاری و به روش تحلیل مضمون از نوع شبکه مضامین، با مطالعۀ یک گروه مجازی دانشجویی صورت پذیرفت. محتواهای ارائهشده از سوی کاربران مشارکتکننده در واکنش به نهیازمنکر بدحجابی، اعم از متن، تصویر، ایموجی، استیکر و گیف، ثبت و مورد تحلیل قرار گرفت. در نتیجه 15 مضمون پایه، بهدست آمد که بعد از ترکیب و تلخیص در چهار مضمون سازماندهنده «غوغاگری»، «بهانهتراشی»، «شمع خاموش» و «سم سکوت» طبقهبندی شدند و درنهایت تکمضمون فراگیر «جولان باطل» شکل گرفت. رفتارهای یک گروه اقلیت و سکوت اکثریتِ دانشجویان در این گروه مجازی، بهگونهای رقم خورد که نهتنها پدیده بدحجابی تقبیح نشد، بلکه فرد منتقد، مجبور به پاک کردن پیامهای خود شد. ازاینرو، آیندۀ محتمل خبر از عقیم ماندن نهیازمنکرها، افزایش سکوت و بیتفاوتی در برابر ضدارزشها، عوض شدن جای منتقد و خطاکار و استبداد رفتاری افراد خطاکار خواهد داد. یافتههای پژوهش حاضر میتواند تلنگری برای مدیران فرهنگی، در جهت توجه به ضریب برخی از تصمیمها، در فضای مجازی و یا در سطح جامعه بهشمار آید.
