تجزیهوتحلیل انگیزههای سیاسی مهاجرت اسماعیل میرزا به گیلان
نویسندگان
1 استادیار دانشگاه گیلان
doi
10.22111/jhr.2018.4024چکیده
مهاجرت اسماعیلمیرزا به گیلان یکی از وقایع مهم تاریخی دودمان صفویه به شمار میرود؛ زیرا پس از روابط خصمانة آققویونلوها با فرزندان حیدر، برای صوفیان که علاقهمند به حیات سیاسی و اجتماعی طریقت صفوی بودند، چارهای جز فرار از قلمرو ترکمانان باقی نماند. با بررسی گزارشهای موجود درباره انگیزه سیاسی صوفیان اهل اختصاص از انتقال اسماعیل میرزا به گیلان میتوان به این نتیجه رسید که آنها با توجّه به قرابت فکری و مذهبی حاکمان محلی گیلان بهعنوان مهمترین کانون تشیّع در ایران، از این موقعیت بهمنظور حفظ طریقت صفوی و ایجاد بستر سیاسی برای دستیابی به قدرت سود جستند تا در فرصت مناسب و با استفاده از حمایت صوفیان ایران و آناتولی و همچنین حامیان شیعی خود در گیلان برای کسب قدرت استفاده نمایند. در این پژوهش نگارنده سعی دارد تا با استفاده از منابع تاریخ محلی و مآخذ عصر صفوی، دلایل سیاسی و مذهبی مهاجرت اسماعیل میرزا به گیلان را مورد تحلیل و ارزیابی قرار دهد. به نظر میرسد موقعیت مذهبی و پیوند تاریخی طریقت صفوی با گیلانیان ، یکی از مهمترین انگیزههای انتخاب صوفیان در دوره بحرانی برای مهاجرت اسماعیل میرزا به گیلان باشد. روش بررسی در پژوهش حاضر با تکیه بر روش تاریخی و با استناد به دادههای منابع مستند و مهم این دوره انجام میپذیرد.
