شناسایی مقاطع پرتصادف با استفاده از الگوریتم‌های خوشه‌بندی

نویسندگان

1 دانشیار، دانشکده سنجش از دور و سیستم اطلاعات جغرافیایی(GIS)، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران

2 کارشناس ارشد، دانشکده سنجش از دور و سیستم اطلاعات جغرافیایی(GIS)، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران

3 استادیار، دانشکده سنجش از دور و سیستم اطلاعات جغرافیایی(GIS)، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران

4 دکتری تخصصی مهندسی عمران گرایش راه و ترابری، دانشگاه تهران، تهران، ایران

doi
10.22119/jte.2025.495110.2724
چکیده

شناسایی مقاطع پرتصادف جاده ­ای، امکان درک بهتر الگوهای تصادف برای کارشناسان ایمنی راه فراهم می­ آورد تا ایمنی راه­ ها را بهبود دهند، این پژوهش کاربردی، با هدف بررسی امکان شناسایی مقاطع پرتصادف با استفاده از الگوریتم‌های خوشه‌بندی مکانی شامل تخمین تراکم هسته (KDE)، خودهمبستگی موران محلی (Moran-I) و K-Means انجام شده است. در این راستا، دستورالعمل تجربی ارائه شده برای مقاطع پرتصادف از سوی وزارت راه و شهرسازی، بعنوان مرجع مقایسه الگوریتم­ ها و صحت‌سنجی نتایج درنظرگرفته شده است. نمونه مطالعاتی تحقیق، داده‌های تصادفات جاده­ای محور مشهد-بجنورد در بازه زمانی 1401-1398 است. آماده­ سازی داده­های با یکپارچه­ سازی محور و استخراج کیلومتراژبرای تصادفات انجام می­ شود. پس از استخراج مقاطع با استفاده از الگوریتم ­های عنوان شده در فرمت رستری، میزان همپوشانی آن­ها با مقاطع پرتصادف مرجع محاسبه شده است. بدین ترتیب الگوریتم KDE با 55/82% و 96/70% انطباق در مسیر رفت و برگشت بیشترین انطباق را با مقاطع پرتصادف مرجع دارد. ضمنا در بررسی نحوه توزیع تراکم مقاطع پرتصادف با مناطق سکونتگاه­ هایی مشخص شد که  در مسیر رفت و برگشت در 30 کیلومتر ابتدایی شهر مشهد و در حدفاصل دو شهر فاروج و شیروان، 14 کیلومتر بعد از خروجی شهر شیروان در مسیر رفت و 8 کیلومتر ابتدایی شهر بجنورد بیشترین تراکم تصادفات را دارند،