ارزیابی آسیب‌پذیری لرزه‌ای خانه تاریخی کلانتر شهر تبریز مطابق دستورالعمل‌های ایتالیا

نویسندگان

1 دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر اسلامی تبریز

2 دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر اسلامی تبریز

doi
10.22034/jcee.2022.50461.2120
چکیده

ارزیابی عملکرد لرزه‌ای بناهای تاریخی نقش کلیدی در حفاظت و ایمنی میراث معماری ایفا می‌کند و امکان طراحی و برنامه ­ریزی روش‌های حفاظتی را فراهم می‌کند. امروزه از روش‌ها و دستورالعمل‌های مختلفی جهت ارزیابی لرزه‌ای بناهای موجود استفاده می‌شود، اما استفاده از آن‌ها برای بناهای تاریخی مشکلاتی به ­همراه دارد. روابط مکانیکی ساده‌شده‌ای (محاسبات دستی) که کشور ایتالیا در دستورالعمل‌های این کشور برای ارزیابی و کاهش خطر لرزه‌ای بناهای تاریخی ارائه داده است روشی آسان، سریع و کاربردی جهت ارزیابی لرزه‌ای بناهای تاریخی است. در این مطالعه پژوهشی ارزیابی لرزه‌ای خانه تاریخی کلانتر با استفاده از روش موجود در آیین‌نامه ایتالیا برای بناهای تاریخی انجام شده است و راستی آزمایی نتایج با استفاده از تحلیل عددی بنا در نرم‌افزار 3Muri انجام شده است. نتایج نشان داد این بنا در حالت حد نهایی ((SLU) Ultimate Limit State) ایمنی کافی در برابر شرایط لرزه‌ای منطقه را ندارد، اما در حالت حد آسیب ­پذیری ((SLU) Damage Limit State) ایمنی مناسبی دارد. نتایج هر دو روش ارزیابی با همدیگر هم‌خوانی داشتند، اما مقادیر شاخص ایمنی و مقاومت برشی حاصل از محاسبات دستی کمتر از مقادیر به‌دست‌آمده از طریق تحلیل عددی بودند، که محافظه‌کاری روش اول را نشان می‌دهند. به‌طورکلی می­توان روش تحلیل مطابق روابط مکانیکی ارائه‌شده در دستورالعمل ایتالیا را به ­عنوان روشی سریع، آسان، کم‌هزینه و کاربردی جهت بررسی اولیه وضعیت ایمنی‌ لرزه‌ای بناهای تاریخی معرفی کرد.