بررسی آیندهاندیشی در مکتب لیبرالیسم و تطبیق آن با آیندهاندیشی اسلامی
نویسندگان
1 (نویسنده مسئول) دانشجوی دکتری، آیندهپژوهی، دانشگاه جامع امام حسین علیهالسلام، تهران، ایران
2 استادیار گروه معارف اسلامی، دانشگاه جامع امام حسین علیهالسلام، تهران، ایران
doi
چکیده
نوع رویکرد مکاتب به آینده، نشئتگرفته از ایدئولوژی حاکم بر آنهاست و در این بستر، آیندهاندیشی مکاتب شکل میگیرد. در این مقاله برای فهم ایدئولوژی آیندهساز حاکم بر دو مکتب لیبرالیسم و اسلام، با بررسی سه مفهوم هویت، موعودیت و جهانیت در هرکدام از مکاتب، از مجرای شناخت این سه مفهوم و پاسخ مکاتب به پرسشها، نوع رویکرد آنها به آینده با هم مقایسه شده است. با توضیح مفهوم و کارکرد هویت، پرسش این است که انسان و هستی چیست و چه ارتباطی با یکدیگر دارند. با توضیح مفهوم و کارکرد موعودیت، پرسش از وضعیت مطلوب انسان در هستی و چیستی توسعه انسان هست و با توضیح مفهوم و کارکرد جهانیت، به این پرسش ازمنظر لیبرالیسم و اسلام پاسخ داده میشود که تحصیل وضعیت مطلوب چگونه و با چه ابزاری صورت میگیرد. بررسی پاسخها نشان میدهد دو نوع رویکرد درباره آینده جهان و جهانیشدن وجود دارد؛ نخست، جهانیشدن لیبرالی که پیامد آن یکدستسازی سبک زندگی مردم جهان و محو تنوع فرهنگی آنها در آینده است. دوم، جهانیشدن اسلامی که باعث شکلگیری جامعه بینالمللی بر پایه گرایشهای اخلاقی و نه نفعطلبانه خواهد شد.
