مدلسازی تغییرات کاربری جنگل با استفاده از LCM در منطقه جنگلی فندقلو (اردبیل)
نویسندگان
1 گروه سنجش از دور و GIS دانشکده برنامهریزی و علوم محیطی، دانشگاه تبریز
2 گروه سنجش از دور و GIS دانشکده برنامهریزی و علوم محیطی، دانشگاه تبریز
3 گروه ژئومورفولوژی، دانشکده برنامهریزی و علوم محیطی، دانشگاه تبریز
doi
10.22034/jcee.2021.43502.1984چکیده
مدلهای تغییر زمین بهطور فزایندهای برای پیشبینی مناظر آینده و تأثیرگذاری بر سیاست استفاده میشوند. هدف از این پژوهش مدلسازی تغییرات کاربری جنگل با استفاده از مدلساز تغییر زمین، بر پایه شبکه عصبی میباشد. برای تهیه نقشه کاربری اراضی سال 2010، 2015 و 2019 از تصاویر لندست (Landsat) 5 و 8 و برای ادغام تصاویر از باند پانکروماتیک لندست 8 و تصاویر استر (ASTER) و سنتینل (Sentinel) 2A استفاده شد. نقشه کاربری اراضی در پنج طبقه، جنگل، مرتع، اراضی کشاورزی، سطوح آبی و اراضی ساختهشده، با استفاده از طبقهبندی شیءگرا و روش اساین (Assign Class) کلاس طبقهبندی گردید. ضریب کاپا (Kappa)، برای سال 2010، 2015 و 2019 از راست به چپ %87، %90 و %91 بهدست آمد. با توجه به نتایج در طول دوره 2010 تا 2019 مساحت جنگل از 3204 هکتار به 3070 هکتار و اراضی کشاورزی از 8515 به 9030 هکتار در 2019 کاهشیافته است. اراضی مرتعی و سطوح آبی نیز در طول دوره روند کاهشی داشتهاند. همچنین اراضی ساختهشده از 1/3% از کل مساحت به %4 افزایشیافته است. برای مدلسازی از متغیرهای مکانی، شیب، جهت، مدل رقومی ارتفاع فاصله از جنگل، راه، روستا و آبراهه استفاده شد. پیشبینی تغییرات کاربری برای سال 2019 و 2025 با مدل تحلیل زنجیره مارکوف (Markov Chain) مدلسازی گردید. ارزیابی نقشه پیشبینیشده 2019 با صحت کاپا 87/0، کارایی مدل LCM را در منطقه موردمطالعه نشان میدهد؛ بنابراین، در صورت ادامه روند فعلی تغییرات، پیشبینی برای سال 2025، بهصورت افزایش مساحت اراضی ساختهشده و کاهش اراضی کشاورزی کاهش خواهد بود و همچنین از تراکم جنگلها کاسته خواهد شد.