آشکارسازی هم زمان گازهای NO2 و SO2 با استفاده از روش بیناب نگاری نوری جذب تفاضلی

نویسندگان

1 استادیار، دانشگاه صنعتی مالک اشتر،تهران، ایران

doi
چکیده

بیناب‌نگاری نوری جذب تفاضلی یک روش برای تعیین غلظت آلاینده‌های گازی محیط است. از این روش برای تعیین غلظت ستون آلاینده‌های جوی در طول مسیرهای طولانی در جو استفاده می‌شود. معمولاً طیف جذبی گازهای مختلف موجود در جو، در ناحیه طیفی فرابنفش – مرئی باهم همپوشانی دارند. طیف جذبی گازهای SO2 و NO2 در ناحیه طول‌موجی nm 290-310 باهم همپوشانی دارند و حضور گاز NO2 باعث بروز خطا در تعیین غلظت گاز SO2 خواهد شد؛ بنابراین، در این مقاله الگوریتمی برای تعیین غلظت دو گاز SO2 و NO2 به روش جذب تفاضلی، به‌صورت هم‌زمان، به کار گرفته‌شده است. برای آزمون الگوریتم موردنظر، یک چیدمان آزمایشگاهی برپا و آزمون‌ها بیناب‌نگاری ‏ انجام‌شده است. در الگوریتم موردنظر، بیناب جذبی گازها به دو بخش کند تغییر و تند تغییر تجزیه‌شده است. بخش تند تغییر بیناب جذب برای آشکارسازی گاز و بخش کند تغییر آن برای تعیین غلظت گاز استفاده‌شده است. چیدمان آزمایشگاهی موردنظر شامل چشمه دوتریوم - هالوژن، سلول تک عبوری با طول cm 22 و بیناب‌نگار است. برای تشخیص غلظت دو گاز، ابتدا غلظت‌های مختلف و معلوم گاز NO2 و سپس گاز SO2 وارد سلول گاز شده و منحنی کالیبراسیون برای این گازها، به‌صورت جداگانه، رسم شده است. سپس غلظت‌های متفاوت از ترکیب گاز SO2/NO2 وارد سلول گاز شده است و منحنی کالیبراسیون برای ترکیب دو گاز ثبت‌شده است. با استفاده از این منحنی‌ها و الگوریتم موردنظر، غلظت دو گاز با دقت 2% تعیین شد. همچنین حد آشکارسازی ppm 8/72 برای گاز SO2 و ppm 140 برای گاز NO2 در حالت ترکیب دو گاز به دست آمد.