اقتصاد سیاسی نظام ارزی در کشورهای درحالتوسعه
نویسندگان
1 دانشیار، گروه اقتصاد نظری، دانشکده اقتصاد، دانشگاه تهران، تهران، ایران
2 دکتری، گروه اقتصاد نظری، دانشکده اقتصاد، دانشگاه تهران، تهران، ایران
3 استاد، گروه اقتصاد اسلامی، اجتماعی و نهادی، دانشکده اقتصاد، دانشگاه تهران، تهران، ایران
doi
10.30471/iee.2023.8713.2251چکیده
هدف اصلی این پژوهش بررسی میزان و چگونگی تأثیر عوامل اقتصاد سیاسی بر نظام ارزی واقعی کشورهای درحالتوسعه و استخراج دلالتهایی برای اقتصاد سیاسی نظام ارزی ایران است. در این پژوهش با استفاده از مدلهای لاجیت و پروبیت ترتیبی به بررسی تأثیر عوامل تجاری، مالی و اقتصاد سیاسی بر نظام ارزی واقعی در کشورهای درحالتوسعه با درآمد متوسط طی دوره 2012−1996 پرداختهایم. نتایج حاصله از تحقیق نشاندهنده این است که در نمونه مورد بررسی، افزایش در اندازه اقتصاد، احتمال انتخاب نظام ارزی شناور را افزایش میدهد و افزایش در کیفیت نهادی، قدرت دولت، قدرت گروههای ذینفع، سطح دموکراسی و رانت نفتی احتمال انتخاب نظام ارزی ثابت را افزایش میدهد. نتیجه دیگر اینکه عوامل اقتصاد سیاسی اثرات متفاوتی در انتخاب نظام ارزی در کشورهای درحالتوسعه با درآمد بالاتر از متوسط و کشورهای درحالتوسعه با درآمد پایینتر از متوسط دارند. در نتیجه، با توجه به اینکه در کشورهای درحالتوسعه عوامل اقتصاد سیاسی تأثیر قابل ملاحظهای بر انتخاب نظام ارزی دارند و ازآنجاکه تاثیر عوامل اقتصاد سیاسی بر انتخاب نظام ارزی سبب اتخاذ نظام ارزی غیربهینه میگردد، سیاستگذاران در این کشورها بایستی در نحوه انتخاب نظام ارزی تجدید نظر کنند. همچنین با توجه به نتایج تجربی این پژوهش، کشورهای درحالتوسعه با کیفیت نهادی ضعیف همچون ایران قادر به حفظ نظام ارزی ثابت نیستند.