تجزیه ژنتیکی صفت تولید شیر دوره اول شیردهی و ارزیابی اثر انتخاب برای آن بر ارزش فنوتیپی سن نخستین زایش گاوهای هلشتاین ایران با استفاده از رگرسیون کوآنتایل
نویسندگان
1 استاد، بخش علوم دام، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بیرجند
2 دانشجوی کارشناسی ارشد، بخش علوم دام، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بیرجند
3 استادیار، بخش علوم دام، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بیرجند
4 کارشناس ارشد، مرکز اصلاح نژاد دام و بهبود تولیدات دامی کشور
doi
10.22124/ar.2022.18580.1585چکیده
هدف از این تحقیق، تجزیه ژنتیکی صفت تولید شیر دوره اول شیردهی و ارزیابی اثر انتخاب برای آن بر ارزش فنوتیپی سن نخستین زایش گاوهای شیری ایران با استفاده از رگرسیون کوآنتایل بود. برای این منظور، رکوردهای تولید شیر دوره اول شیردهی 327190 رأس گاو شیری شکم زایش اول حاصل از 5260 رأس گاو نر و 235172 گاو ماده) در 637 گله که طی سالهای 1376 تا 1394 زایش داشتند، مورد استفاده قرار گرفت. تجزیه ژنتیکی صفت مزبور با استفاده از یک مدل دام انجام شد. در مدل، آثار ثابت استان، گله، سال و ماه زایش، متغیرهای کمکی تعداد روزهای شیردهی، سن نخستین زایش و درصد ژن هلشتاین، و اثر تصادفی گاو گنجانده شدند. مدل مذکور با استفاده از نرم افزار DMU بر دادهها برازش داده شد. تابعیت سن نخستین زایش بر حسب ارزش اصلاحی پیشبینی شده برای صفت تولید شیر دوره اول شیردهی با یک مدل رگرسیون کوآنتایل محاسبه شد. یافتهها نشان داد وراثتپذیری صفت تولید شیر دوره اول شیردهی برابر با 276/0 بود. بهبود ژنتیکی سالانه در گاوهای زینه و اصیل هلشتاین به ترتیب برابر با 352/17 (913/0R2=) و 398/23 (962/0R2=) کیلوگرم بود (0001/0P<). در صدکهای مختلف سن نخستین زایش، ضریب تابعیت برآورد شده منفی بود و در دامنه 0009/0- تا 0344/0- (ماه بر کیلوگرم) تغییرات داشت که نشان میدهد ارتباط توان ژنتیکی گاوها برای تولید شیر وابسته به شکل توزیع فنوتیپی سن نخستین زایش است.