فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

خودپیروی به ویژه در سال‌های اخیر، همواره یکی از اهداف نظام‌های آموزشی بوده است اما فراگیر بودن دامنه مفهومی و ابهام در مؤلفه‌های مفهومی آن، کارگزاران تربیت را در تحقق آن دچار سرگردانی کرده است. بر این اساس، پژوهش حاضر به هدف تبیین مفهوم خودپیروی از نگاه دیردن و نقد و ارزیابی آن انجام شده است. این هدف در قالب دو پرسش صورت‌بندی شده است که اولی ناظر بر معنای خودپیروی و شرط‌های لازم مفهومی آن و دومی ناظر به دلالت‌های این مفهوم در فضای تربیتی است. بدین ترتیب، ابتدا با روش رویکرد تحلیل مفهوم و به صورت تبیین مفهومی، ارزیابی ساختار مفهومی و مفهوم پردازی، تلاش شد تا با تحلیل دیدگاه دیردن از خودپیروی، ساختار مفهومی آن مورد ارزیابی قرار گیرد و از درون این ارزیابی، نگاه دیردن به تحقق خودپیروی در قالب شروط هشت‌گانه بیان شود و دیدگاه وی مورد نقد قرار گیرد و در مرحله دوم، دلالت‌های تربیتی این مفهوم استنباط شود. یافته‌های ناظر بر پرسش نخست، این شرط‌های مفهومی را برای خودپیروی پیش روی ما قرار می‌دهند: تفکر، استقلال، آزادی، اصالت، انسجام عمل و اندیشه و نقادی مدام. در ادامه در پاسخ به پرسش دوم، اصول تربیتی قابل استنباط بدین قرارند: تقویت تفکر انتقادی به منزله زمینه‌ساز ‌تفکر و نگاه نقادانه مداوم، تقویت خودشناسی به منزله زمینه‌ساز ‌اصالت، اعطای آزادی به منزله زمینه‌ساز ‌انتخاب‌گری و استقلال، تأکید بر کل‌نگری به منزله زمینه‌ساز ‌انسجام اندیشه و عمل، نگاه دوسویه به آزادی/ قانون، نگاه دوسویه به حقایق نهادینه/کشف‌ها و ابداعات فردی، نگرش تدریجی به تکوین و ظهور خودپیروی و ایجاد امنیت فکری برای دانش‌آموزان و معلمان.