قراردادهای مشارکت تجاری در دورة ایلامی قدیم

نویسندگان

1 استادیار گروه تاریخ دانشگاه تهران

doi
10.22111/jhr.2014.1971
چکیده

نوشته های باقی مانده از دورة هزار سالة ایلامی قدیم، از حدود 2500 تا 1500 ق م. به زبان ایلامی نادر هستند، اما از شوش در دورة سوکل مخ­ها؛ یعنی نیمه اول هزارة دوم ق م. چند صد سند حقوقی به جا مانده­است که منبعی دست اول برای مطالعة تاریخ اجتماعی و اقتصادی ایلام فراهم می­کند. مقالة حاضر در ضمن ویرایش و ترجمـة فارسی و انگلیسی دو سند مشارکـت برای سفرهای تجـاری، به تحلیـل شکل و محتوای این اسنـاد پرداخته و چنین مطالعة تطبیقی با قانون حمورابی که تقریباً همزمان با اسناد شوش بوده­است، نکات تازه­ای را دربارة مقررات کلی راجع به سفرهای تجاری نشان می­دهد. به نظر می­رسد که اگر خسارت ناشی از حملة دشمن یعنی حملات مسلحانه بود، طبق قواعد کلی تاجر مسوول از دست رفتن سرمایه نبوده است. از سوی دیگر، شروط مقرر در قراردادها، اعمال این قاعدة کلی را ظاهراً محدود        می کرده است. علاوه براین اسناد حاضر  اطلاعات تازه­ای راجع به نقش اقتصادی معابد به دست می­دهند.