بررسی تفاوت های جنسیتی در بروز آسیت و نیم رخ بیان ژنی در بافت کلیه جوجه های گوشتی
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری ژنتیک و اصلاح نژاد دام، گروه علوم دامی، دانشکده علوم دامی و شیلات، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری
2 استادیار، گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز
3 دانشیار، گروه علوم دامی، دانشکده علوم دامی و شیلات، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری
4 استاد، گروه علوم دامی، دانشکده علوم دامی و شیلات، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری
doi
10.22124/ar.2021.17794.1563چکیده
سندرم آسیت یکی از مهمترین عوامل مرگ و میر در صنعت طیور است که در آن، بافتهای مختلف بدن از جمله کلیه درگیر میشوند. این سندروم در بین نرها و مادهها با فراوانی متفاوتی بروز پیدا میکند، اما ساز و کارهای ژنی در بروز متفاوت آسیت در دو جنس تاکنون مورد بررسی قرار نگرفته است. در این پژوهش، نیم رخ بیان ژن بافت کلیه مرغها و خروسهای خط پدری (B) از لاین تجاری آرین مبتلا به سندرم آسیت با استفاده از دادههای RNA-Seq مورد مقایسه قرار گرفت. به دلیل تنش سرمایی شدید اعمال شده، میزان بروز آسیت بسیار بالا و حدود 59 درصد بود که در پرندههای نر (4/63 درصد) نسبت به مادهها (1/54 درصد) بالاتر بود. نتایج بررسی ترانسکریپتومی نشان داد که تعداد 241 ژن در مقایسه بین پرندههای نر و ماده آسیتی بهطور معنیداری تفاوت بیان داشتند. هستیشناسی ژنهای مذکور نشان داد که مسیرهای بیوسنتز آنتی بیوتیک و اسیدهای آمینه، سوخت و ساز کربن، چسبندگی سلولی و تعامل گیرنده–ماتریکس خارج سلولی در این فرآیند درگیر بودند. پاسخ بدن به آسیبهای ناشی از آسیت در بافت کلیه، توسعه فیبروز کلیوی (برای ترمیم آسیب ایجاد شده)، کاهش فعالیت مسیرهای گلیکولیز و افزایش گلوکونئوژنز جهت کاهش مصرف انرژی و اکسیژن در این مسیرها است. علاوه بر این، افزایش فعالیت مسیر پیامرسان STAT-JAK2 (با توجه به بیان بالای ژنهای STAT3 و JAK2) مشاهده شد. این فرسته باعث تحریک رشد سلولی، رگ زایی، تمایز، مهاجرت و مرگ خود خواسته سلول میشود. انتظار بر این است که نتایج پژوهش حاضر بینش جدیدی در فهم ساز و کار مولکولی وقوع آسیت و نیز تفاوتهای بروز آن در جنس نر در مقایسه با جنس ماده در جوجههای گوشتی فراهم نماید.