کهن‌ترین مکتوبات غیر اسلامی دربارۀ ظهور اسلام و قرآن

نویسندگان

1 استادیار دانشگاه تهران

doi
10.22111/jhr.2014.1975
چکیده

جستجوی تاریخی دربارۀ "پیامبر(ص)" در تحقیقات معاصر غرب، از اواسط قرن نوزدهم میلادی و با نوشته‌های میور، اشپرنگر و گلدتسیهر آغاز شد. این عده بسیاری از روایات اسلامی مربوط به زندگی پیامبر(ص) را ساختگی دانستند. این راه را ونزبرو ادامه داد، او معتقد بود فرایند پیدایش اسلام همچون "تاریخ نجاتِ" اتفاق‌افتاده در یهودیت است و از میانۀ قرن دوم به بعد رخ داده است. کِرونه و کوک نیز در هاجَریسم اظهار کردند که به‌منظور تشخیص صحت تاریخی وقایع اسلام، باید در منابع خارج از حوزۀ اسلام (شواهد خارجی) کنکاش کرد. برخی "شکاکان نوین" همچون نِوو و اُهلیش بسیار افراط کرده و وجود تاریخی پیامبر(ص) را به‌کلی مجعول می‌دانند. هدف این مقاله، معرفی بخشی از شواهد غیراسلامی دربارۀ ظهور اسلام در منطقۀ خاورمیانه است که برخی محققان غربی؛ همچون هویلَند گرد آورده‌اند و به یونانی، سریانی، قبطی، ارمنی، لاتین، یهودی، فارسی و چینی تألیف شده است. دستاورد این مقاله از تصویر اسلام در منابع غیراسلامی، غالباً با منابع اسلامی موافق است. در مقالۀ حاضر، برخی از کهن‌ترین مکتوبات غیراسلامی، که از سال 634 تا حدود 700م تاریخ‌گذاری شده و دربارۀ ظهور اسلام، پیامبر اکرم(ص)، عقاید اسلامی یا قرآن نکته‌ای در بر دارند، معرفی شده‌اند.