روابط و نحوه اثرگذاری معنویت اسلامی بر پیشرفت اقتصادی
نویسندگان
1 پژوهشگاه حوزه و دانشگاه
2 پژوهشگاه حوزه و دانشگاه
doi
10.30471/iee.2022.8292.2205چکیده
هدفگذاری جوامع معاصر برای کسب حداکثری رشد اقتصادی دو پیامد جدی را بر پیکره معنوی فردی و اجتماعی انسانها بهدنبال داشته است. این دو پیامد شامل رهاکردن بعد معنوی و نیز تلاش برای انحراف، شخصیسازی و استفاده ابزاری از معنویت برای اهداف اقتصادی است. در این میان معنویت اسلامی با برخورداری از ماهیتی اصولی، ریشهدار و شریعتمحور به گونهای از جامعیت برخوردار است که التزام به لوازم آن، نهتنها مسیر پیشرفت اقتصادی را مسدود نمیکند، بلکه موجب تنقیح اهداف و پیشرفت بهتر میشود. در این پژوهش با استفاده از روش «دادهبنیاد» به بررسی روابط موجود و بیان کیفیت اثرگذاری معنویت اسلامی بر پیشرفت اقتصادی پرداخته شده است. نتایج حاصل بیانگر نحوه ارتباط و اثرگذاری مؤلفههای معنویت اسلامی بر روند پیشرفت اقتصادی در سه محور شرایط علّی، مداخلهگر و زمینهای است. برایناساس لازم است نخست بسترهای لازم برای رخداد پدیده توسط شرایط زمینهای مهیا و در مرحله بعدی با ایجاد شرایط و استفاده درست از شرایط مداخلهای اجزای راهبرد فراهم و تکمیل شود. مجموع عناصر ایجابی معنوی، راهبرد جامع «زیست مؤمنانه» را برای دستیابی به پیشرفت اقتصادی در مسیر تعالی، رشد و سعادت همهجانبه انسان ارائه و فرامین نظری و اجرایی مشخصی را بیان میکند؛ در مقابل عناصر سلبی معنوی با پیروی از مسیر «زیست سکولار» و با محور قرار دادن رشد اقتصادی، پیامدهای مخاطرهآمیزی را برای بشر رقم میزنند.