طراحی یک نوع طیف‌سنج اپتیکی بهینه در ناحیه طیفی UV-A

نویسندگان

1 دانشیار، دانشگاه هرمزگان، بندرعباس، ایران

doi
چکیده

طیف‌سنج یا اسپکترومتر اپتیکی ابزاری است که برای جداسازی و تفکیک یک تابش الکترومغناطیسی به مولفه‌های طول موجی‌اش مورد استفاده قرار می‌گیرد و کاربرد متنوعی در علوم و صنایع دارد. در این مقاله یک اسپکترومتر اپتیکی منحصراً در ناحیه طیفی A UV-، که قبلاً مورد تحقیق قرار نگرفته است طراحی شده است. برای این طراحی، از توری پراش هولوگرافی با چگالی شیار 3600 خط بر میلی‌متر و تعدای عدسی با جنس‌های مختلف مناسب در ناحیه فرابنفش استفاده شده است. برای رسیدن به کنتراست و توان تفکیک بالا باید پرتوهای مربوط به هر طول موج پراشیده شده توسط توری، با دقت بالانی بر روی صفحه آشکارساز کانونی شوند. برای این منظور هشت عدسی از جنس‌های سلیکا و سلیکای ذوب شده که دارای ضریب انتقال بالایی در ناحیه فرابنفش هستند به‌کار برده شد. سپس بعد از محاسبات اولیه و تعیین تخمینی شعاع انحنای سطوح، ، جهت رسیدن به نتایج مطلوب، عدسی‌ها را به فاصله 1 میلی‌متر از هم قرارداده و با کمک عملوندهای مناسب تعریف شده در ویرایشگر تابع شایسته نرم‌افزار زیمکس، ضخامت سطوح و شعاع‌ انحنای عدسی‌ها در چند مرحله بهینه‌سازی شدند. پس از بهینه‌سازی، در طول‌موج مرکزی، تمام نقاط نمودار نقطه‌ای داخل دیسک ایری واقع شدند و توان تفکیک‌‌ سامانه تقریباً 30 پیکومتر بدست آمد که در مقایسه با کارهای قبلی محققان در سایر نواحی طیف الکترومغناطیسی، نتیجه بسیار مطلوبی است.