بررسی انتخاب چندصفتی در ژنوتیپهای جدید کرم ابریشم ایران- والدین چینی شکل
نویسندگان
1 استاد، گروه علوم دامی، دانشکده علوم کشاورزی، دانشگاه گیلان
2 کارشناس ارشد، مرکز تحقیقات ابریشم کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی
3 کارشناس ارشد، مرکز تحقیقات ابریشم کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی
4 دانشیار، گروه علوم دامی، دانشکده علوم کشاورزی، دانشگاه گیلان
5 استاد، گروه پژوهشی ابریشم، دانشکده علوم کشاورزی، دانشگاه گیلان
6 دانشیار، گروه پژوهشی ابریشم، دانشکده علوم کشاورزی، دانشگاه گیلان
7 استادیار، گروه بیوتکنولوژی کشاورزی، دانشکده علوم کشاورزی، دانشگاه گیلان
doi
10.22124/ar.2021.15342.1487چکیده
یکی از وظایف مراکز اصلاح نژاد، معرفی لاینهای جدید برای تولید هیبریدهای مطلوب کرم ابریشم است. در این راستا، پنج لاین با پیله چینی شکل Y، 124، 154، 104 و 32 انتخاب و بر مبنای آمیزشهای دیآلل، 20 ترکیب ژنتیکی حاصل طی سه نسل به صورت تودهای پرورش داده شدند. پس از تشکیل نسل پایه با 14 ترکیب ژنتیکی، انتخاب چندصفتی به روش سطوح حذف مستقل طی پنج نسل انجام شد. به منظور مقایسه عملکرد لاینهای والدینی و ترکیبات حاصل از آنها، دادههای چهار صفت وزن پیله، درصد قشر پیله، درصد پیلههای خوب و تعداد پیله در لیتر (اندازه پیله) در هر سال جمعآوری و سپس میانگین پنج سال تجزیه آماری شدند. میانگین وزن پیله و درصد قشر پیله تمام ترکیبات ژنتیکی نسبت به لاینهای والدینی بیشتر بود (05/0p <). متوسط پاسخ به انتخاب برای درصد قشر پیله نسبت به والد مادری در سه ترکیب ژنتیکی بیش از 1 درصد بود. بهترین ترکیبات از نظر درصد پیلههای خوب، تفاوت معنیداری با بهترین لاینها (104 و Y) نداشتند. در حالیکه اندازه پیله در ترکیب IRA14 بسیار بزرگ بود (94 پیله در یک لیتر)، سایر ترکیبات ژنتیکی پیله بزرگ، تفاوت معنیداری با لاینهای پیله بزرگ (154 و 124) نشان ندادند. بهبود ژنتیکی وزن پیله برای 12 مورد از 14 ترکیب ژنتیکی مثبت بود، لیکن میزان افزایش فقط در یک ترکیب بیش از یک دهم گرم بود. انتخاب نهایی بهترین لاینها پس از اجرای برنامه آمیختهگری آنها با لاینهای ژاپنی شکل مشخص خواهد شد.