ارزیابی کارآیی مدل DSSAT برای تخمین عملکرد بالقوه سیب زمینی در نظام زراعی کشت پاییزه (مطالعه موردی: منطقة جیرفت)
نویسندگان
1 استادیار، گروه زراعت و اصلاح نباتات و عضو پژوهشکدة باغبانی، دانشکدة کشاورزی، دانشگاه جیرفت، جیرفت، ایران
2 دانشیار، گروه آبیاری، دانشگاه آزاد اسلامی واحد لاهیجان، لاهیجان، ایران
3 استادیار، بخش تحقیقات اصلاح و تهیة نهال و بذر، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی جنوب استان کرمان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، جیرفت، ایران
4 استادیار، گروه خاکشناسی، دانشکدة کشاورزی، دانشگاه جیرفت، جیرفت، ایران
5 استادیار، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکدة کشاورزی، دانشگاه جیرفت، جیرفت، ایران
doi
10.22059/jci.2017.60480چکیده
مدلهای شبیهسازی رشد و نمو گیاهی یکی از پیشرفتهترین ابزارهایی است که امروزه بهمنظور تخمین عملکرد و بهینه کردن عملیات زراعی استفاده میشوند. این پژوهش بهمنظور ارزیابی کارآیی مدل DSSAT در شرایط کشت پاییزة سیبزمینی در منطقة جیرفت در سالهای 1391-1393 بهصورت دوساله اجرا شد. آزمایش مزرعه بهصورت کرتهای خردشده در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی در سه تکرار انجام شد. فاکتور اصلی تاریخکاشت (26 شهریور، 1 مهر، 7 مهر، 13 مهر) و فاکتور فرعی ارقام سیبزمینی (سانته، ساتینا و بورن) بود. دادههای سال نخست و دوم این آزمایش بهترتیب برای واسنجی و ارزیابی مدل استفاده شد. پایگاه دادههای مورد نیاز مدل عبارت بودند از: 1. دادههای اقلیمی مربوط به دما، تشعشع، رطوبتنسبی، سرعت باد و بارش؛ 2. دادههای گیاه زراعی حاصل از آزمایش مزرعه؛ 3. دادههای خاک. نتایج ارزیابی نشان داد عملکرد شبیهسازی شده، برازش خوبی با مقادیر مشاهده شده دارد (R2 > 0.90، pvalue < 0.05). مقدار جذر میانگین مربعات خطا معادل 19 درصد یا 1210 کیلوگرم در هکتار عملکرد غده بود که از لحاظ آماری قابل قبول است. زیستتوده شبیهسازی شده با اختلاف 5/2673 کیلوگرم درهکتار و دقت پایین برآورد شد (RMSE > 30). برآورد مدل برای تخمین زمان غدهزایی نیز قابل قبول نبود. بهطورکلی، نتایج نشان داد هر چند این مدل عملکرد غده را پیشبینی کرده است، اما به دلیل دقت کم در تخمین مراحل فنولوژیک سیبزمینی اعتبار کافی برای شرایط کشت پاییزة سیبزمینی را ندارد.
