فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف از این مطالعه، بررسی اثر تغذیه­‌ای اسیدآمینه ال-سرین و مکمل کولین بر کیفیت اسپرم در خروس‌های گله مادرگوشتی سویه راس 308 بود. برای این منظور، 36 قطعه خروس گله مادرگوشتی در سن 45 هفتگی در قالب یک آزمایش فاکتوریل 3×2 (سه سطح ال-سرین و دو سطح کولین) به‌صورت طرح کاملاً تصادفی با شش تیمار و شش تکرار استفاده شد. پس از دو هفته دوره عادت­‌دهی، آزمایش به‌مدت هفت هفته ادامه یافت. تیمار­های آزمایشی شامل جیره‌­هایی با سطوح صفر، 15/0 و 3/0 درصد ال-سرین و دو سطح افزودن کولین (صفر و 470 میلی‌گرم در کیلوگرم جیره) بودند. نمونه­‌گیری اسپرم و بررسی کیفیت و کمیت آن‌ها به‌صورت هفتگی از تمامی خروس‌ها انجام شد .نتایج نشان داد که غلظت اسپرم، جنبش پیش‌رونده، تحرک کل، سلامت غشاء و زنده‌مانی اسپرم به‌طور معنی­‌داری در تیمار­های حاوی سرین و کولین نسبت به گروه شاهد بالاتر بود. غلظت اسپرم، جنبایی پیش‌رونده و سلامت غشاء اسپرم با تیمارهای حاوی 3/0 درصد مکمل سرین به­طور معنی­داری بالاتر از شاهد بود. درصد تحرک کل و زنده­مانی اسپرم با تیمارهای حاوی 15/0 و 3/0 درصد سرین و 470 میلی‌گرم بر کیلوگرم مکمل‌ کولین به­طور معنی‌داری نسبت به گروه فاقد سرین و کولین افزایش پیدا کرد. درصد اسپرم‌­های با ریخت‌­شناسی ناهنجار در تیمار­های حاوی 15/0 و 3/0 درصد سرین به‌طور معنی­‌داری کمتر از گروه شاهد بود. مکمل‌ کولین و اثر متقابل سرین و کولین تأثیری بر ریخت‌شناسی ناهنجار نداشتند. افزودن سرین و مکمل کولین به جیره سبب افزایش حدود 15 درصدی جنبایی اسپرم، افزایش حدود 19 درصد تحرک کل، افزایش تقریبی 21 درصدی زنده‌مانی و افزایش 12 درصدی سلامت غشاء اسپرم شد. براساس نتایج به‌دست‌آمده، استفاده از سطوح مورد مطالعه اسیدآمینه ال-سرین و مکمل کولین در جیره غذایی موجب بهبود کیفیت اسپرم و احتمال افزایش باروری در خروس‌های مسن گله­‌های مادرگوشتی می­‌شود.