اثرات سطوح مختلف بیورت به‌جای اوره بر ترکیب شیمیایی، پروفیل اسیدهای آمینه و خصوصیات کیفی گوشت بره‌های نر افشاری

نویسندگان

1 گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، خرم‌آباد، ایران

2 گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، خرم‌آباد، ایران

3 گروه فرآوری تولیدات دامی، موسسه تحقیقات علوم دامی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج

4 گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، خرم‌آباد، ایران

doi
10.22067/ijasr.2025.92313.1240
چکیده

این پژوهش با هدف بررسی اثرات جایگزینی سطوح بیورت به‌جای اوره بر عملکرد رشد، ترکیب شیمیایی و خصوصیات فیزیکوشیمیایی و حسی گوشت عضله راسته بره‌های پرواری انجام شد. تعداد 28 رأس بره نر نژاد افشاری (سن 15±135 روز و وزن زنده 13/1±34 کیلوگرم) در قالب طرح کاملاً تصادفی با چهار تیمار و هفت تکرار استفاده شد. جیره‌های آزمایشی شامل صفر (شاهد)، 54/0، 08/1 و 61/1 درصد ماده خشک جایگزینی بیورت به‌جای اوره در یک دوره پروار 70 روزه تغذیه شدند. نتایج نشان داد که با افزایش سطح بیورت در جیره، افزایش وزن کل دوره، میانگین افزایش وزن روزانه و تولید پروتئین میکروبی به‌طور خطی افزایش یافت (05/0P<)، هرچند میانگین وزن نهایی و مصرف ماده خشک تحت تأثیر جیره‌های آزمایشی قرار نگرفت (05/0P>). غلظت نیتروژن اوره‌ای خون با افزایش میزان بیورت در جیره به‌طور خطی در مقایسه با شاهد کاهش یافت (05/0P<). با افزایش سطح بیورت در جیره،‌ درصد پروتئین خام گوشت به‌طور خطی تمایل به افزایش نشان داد (07/0P=)، هرچند محتوای رطوبت، چربی خام و خاکستر خام گوشت تحت تأثیر قرار نگرفت (05/0P>). با افزایش سطح بیورت جیره،‌ pH گوشت تمایل به افزایش نشان داد (08/0P=). ظرفیت نگهداری آب، گرایش به قرمزی (a*) و روشنایی (L*) در گوشت بره‌ها با افزایش سطح بیورت در جیره افزایش یافت (05/0P<)، امّا نیروی برشی گوشت به‌طور خطی کاهش نشان داد (05/0P<). کاهش وزن در اثر پخت و ضایعات شیرابه‌ای تحت تأثیر جیره‌های آزمایشی قرار نگرفت (05/0P>). با افزایش سطح بیورت در جیره، امتیاز رنگ و پذیرش کلی در گوشت خام و پخته به‌طور خطی افزایش یافت (05/0P<). با افزایش سطح بیورت در جیره، غلظت اسیدهای آمینه‌‌های سرین، گلوتامیک و آلانین در گوشت افزایش یافت (05/0P<)، در مقابل، غلظت گلوتامین گوشت کاهش یافت (05/0P<). در کل، جایگزینی بیورت به‌جای اوره تا سطح 61/1 درصد ماده خشک جیره بره‌های پرواری سبب بهبود عملکرد رشد و تولید پروتئین میکروبی و خواص کیفی و حسی گوشت شد.