تأثیر متیل جاسمونات بر فعالیت آنزیم‌های آنتی‏اکسیدان و محتوای عناصر غذایی لوبیا چشم‌بلبلی تحت تنش شوری

نویسندگان

1 دانشیار، گروه زراعت، واحد یادگار امام خمینی (ره) شهر ری، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

doi
10.22059/jci.2017.60470
چکیده

به‌منظور بررسی نقش متیل جاسمونات در تحمل به تنش شوری در لوبیاچشم‌بلبلی آزمایشی گلدانی به‌صورت فاکتوریل در قالب طرحی کاملاً تصادفی با سه تکرار در سال 1394 در شهرستان ری انجام شد. تیمارها شامل سه سطح خیساندن بذرها در محلول متیل جاسمونات (صفر، 25 و 50 میکرو مولار) به‌مدت 20 ساعت و سه سطح شوری آب آبیاری (صفر، 50 و 100 میلی‌مولار کلرید سدیم) بود. نتایج نشان داد با افزایش سطح شوری، پراکسایش چربی‌ها، فعالیت آنزیم‌های آنتی‌اکسیدان (سوپراکسید دیسموتاز، کاتالاز، اسکوربات پراکسیداز و گلوتاتیون ردکتاز) و غلظت کلر در برگ افزایش می‌یابد، در حالی ‏که غلظت نیتروژن، کلسیم و منیزیم، همچنین نسبت پتاسیم به سدیم کاهش یافت. این تغییرات در نهایت، به کاهش عملکرد دانه انجامید. از سوی دیگر، تیمار بذر با متیل جاسمونات در شرایط عدم تنش تأثیر معناداری بر صفات اندازه‌گیری‌شده نداشت، ولی کاربرد آن (به‌ویژه غلظت 50 میکرومولار) تحت تنش شوری، موجب فعالیت بیشتر آنزیم‌های آنتی‌اکسیدان، کاهش پراکسایش چربی‌ها، کاهش غلظت کلر در برگ، افزایش غلظت نیتروژن، کلسیم و منیزیم، همچنین نسبت پتاسیم به سدیم شد. در نتیجه موجب بهبود عملکرد شد. براساس نتایج این پژوهش، متیل جاسمونات در القای تحمل به شوری از طریق افزایش فعالیت آنزیم‌های آنتی‌اکسیدان و تغییر در ترکیب عناصر غذایی در لوبیاچشم‌بلبلی نقش مهمی ایفا می‌کند.