تأثیر تزریق مکمل‌های ویتامینی و معدنی در دوره انتقال بر شاخص‌های التهابی و آنتی-اکسیدانی گاوهای شیری

نویسندگان

1 بخش تحقیقات علوم دامی، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان گلستان، گرگان، ایران

2 بخش تحقیقات علوم دامی، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان گلستان، گرگان، ایران

3 بخش تحقیقات مدیریت پرورش دام و طیور، مؤسسه تحقیقات علوم دامی کشور، کرج، ایران

doi
10.22067/ijasr.2025.92312.1239
چکیده

این پژوهش به‌منظور بررسی اثر تزریق مکمل‌های ویتامینی و معدنی در دوره انتقال بر شاخص‌های التهابی و آنتی‌اکسیدانی گاوهای شیری، با استفاده از 32 رأس گاو در اواخر آبستنی با چهار تیمار و هشت تکرار در قالب طرح کامل تصادفی انجام شد. تیمارهای آزمایشی شامل: 1) گروه شاهد (عدم تزریق مکمل ویتامینی و معدنی)، 2) گروه دریافت‌کننده مکمل ویتامینی تزریقی، 3) گروه دریافت‌کننده مکمل معدنی تزریقی و 4) گروه دریافت‌کننده مکمل ویتامینی و معدنی تزریقی با هم بود. تزریق در 28 روز قبل زایش به‌صورت زیرجلدی انجام شد. نتایج نشان داد که تزریق مواد معدنی، ویتامین‌ها و مواد معدنی و ویتامین‌ها با هم سبب کاهش آلبومین و نسبت آلبومین:گلوبولین و افزایش گلوبولین خون گاوها گردید. همچنین با تزریق مکمل‌ها، انسولین افزایش و وضعیت آنتی‌اکسیدانی کل، کاتالاز، کورتیزول، گلوتاتیون پراکسیداز، مالون دی‌آلدئید و سوپراکسیددیسموتاز کاهش یافتند و کم‌ترین مقدار گلوتاتیون پراکسیداز برای گروه دریافت‌کننده هم‌زمان مواد معدنی و ویتامین‌ها بود. دریافت مواد معدنی و ویتامین‌ها سبب کاهش غلظت هاپتوگلوبین، آمیلوئید A سرم و سرولوپلاسمین و افزایش ویتامین D شد و کم‌ترین مقدار آمیلوئید A سرم و سرولوپلاسمین برای گروه دریافت‌کننده مواد معدنی و ویتامین‌ها به‌صورت هم‌زمان بود. فعالیت آنزیم آلکالین فسفاتاز تحت تأثیر تیمارهای آزمایشی قرار گرفت و مواد معدنی و ویتامین‌ها سبب کاهش فعالیت این آنزیم گردید. آنزیم‌های آسپارتات ترانس آمیناز و آلانین آمینوترانسفراز تحت تأثیر تیمارهای آزمایشی قرار نگرفتند. با توجه به بهبود بیشتر تزریق با هم مواد معدنی و ویتامین‌ها بر آلبومین، گلوتاتیون پراکسیداز، آمیلوئید A سرم و سرولوپلاسمین خون تیمار دریافت‌کننده، تزریق هم‌زمان مواد معدنی و ویتامین‌ها به گاوهای اواخر آبستنی توصیه می‌گردد.